แนวทางที่ EGA กาหนดให้บรรยาย
สำนักงานพัฒนารัฐบาลดิจิทัล · 22 กรกฎาคม 2559 · EGA
เนื้อหา
หน้า 1
ภาค 1 : เทคโนโลยีสารสนเทศและเศรษฐกิจและสังคมอินเทอร์เน็ต ศาสตราจารย์ดร . ไพรัชธัชยพงษ์ 22 กรกฎาคม 2559 หลักสูตรรัฐบาลอิเล็กทรอนิกส์ส าหรับผู้บริหารระดับสูง ( รอส .) รุ่นที่ ๓ ( e - Government for Chief Executive Officer Program: e - GCEO ) รร . เซ็นทาราแกรนด์ เซ็นทรัลเวิลด์ ปทุมวัน แนวทางที่ EGA กาหนดให้บรรยาย “ เทคโนโลยีสารสนเทศกับความเปลี่ยนแปลงภายใต้แผนพัฒนาดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมและแผนพัฒนารัฐบาลดิจิทัลของประเทศไทยที่ส่งผลกระทบต่อการบริหารราชการแผ่นดิน ”
หน้า 2
ภาค 1 : เทคโนโลยีสารสนเทศและเศรษฐกิจและสังคมอินเทอร์เน็ต 1. นิยามและวิวัฒนาการของเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร 2. อินเทอร์เน็ต : กุญแจเปิดประตูสู่เศรษฐกิจ ( ใหม่ ) อินเทอร์เน็ต 3. เศรษฐกิจและสังคมอินเทอร์เน็ต ภาค 2 : เศรษฐกิจและสังคมดิจิทัล 4. เศรษฐกิจดิจิทัล : นิยามและโครงสร้าง 5. ตัวอย่างวิวัฒนาการจากเศรษฐกิจอินเทอร์เน็ตไปสู่เศรษฐกิจดิจิทัล 6. แรงผลักดันจากวิวัฒนาการของเทคโนโลยี 7. โครงสร้างของระบบเศรษฐกิจและสังคมดิจิทัล 8. การขับเคลื่อนจาก ‘ เศรษฐกิจและสังคมอินเทอร์เน็ต ’ สู่ ‘ เศรษฐกิจและสังคมดิจิทัล 9. สรุป ภาคผนวก : แผนพัฒนาดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม ( ครม . อนุมัติเมื่อ 5 เมษายน 2559 ) เค้าโครงการบรรยาย
หน้า 3
1 . นิยามและวิวัฒนาการของเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร
หน้า 4
นิยาม • เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร (Information and Communications Technology : ICT) หมายถึงอุปกรณ์คอมพิวเตอร์สื่อสารและซอฟต์แวร์ที่ใช้ในการสร้าง การออกแบบ การเก็บรักษา การส่ง การตีความหมายและการดัดแปลงสารสนเทศในรูปแบบต่างๆ • ไอซีทีโดยเฉพาะอย่างยิ่งอินเทอร์เน็ตได้เป็นพลังส าคัญในการขับเคลื่อนนวัตกรรม ผลผลิตของแรงงานการเติบโตของเศรษฐกิจและธุรกิจรูปแบบใหม่ๆ • อินเทอร์เน็ตยังเข้ามาเปลี่ยนแปลงการด ารงชีวิตของเราทั้งการท างานและการพักผ่อน Source: iDA Singapore
หน้า 5
• อักขระปรากฏบนแผ่นอิฐเป็นสูตรในการหมักเบียร์ • หลักฐานที่แสดงว่าชนชาติสุมาเรียนที่อาศัยในประเทศเมโซโปเตเมีย ( ปัจจุบันเป็นส่วนหนึ่งของอิรัก ) เมื่อ 3200 ปีก่อนคริสตกาลเป็นชนชาติแรกที่รู้จักการเขียน Source : Who Began Writing? Many Theories, Few Answers By JOHN NOBLE WILFORD, The New York Times -- April 6 , 1999 http :// www . virtual - egypt . com ยุคเริ่มต้นของการวาดภาพและการเขียน ชิ้นส่วนกระดาษปาปิรัสในคริสศตวรรษที่ 4 ซึ่งมีข้อความอักขระยิวเป็นบทสวดที่ 89 : 4 - 7 ในคัมภีร์ไบเบิลฉบับเก่า • ถ้าลาส์โกซ์ ( Lascaux ) อยู่ทางตะวันตกเฉียงใต้ของฝรั่งเศส • ภาพบนฝาถ้ายุคหิน ( 15 , 000 - 10 , 000 ก่อนคริสตกาล ) กว่า 2 , 000 ภาพซึ่งสามารถแบ่งออกเป็น 3 กลุ่มได้แก่ — ภาพสัตว์ ภาพมนุษย์และสัญลักษณ์จิตนการ ( abstract signs) 5 ผาแต้มอาเภอโขงเจียมอาเภอศรีเมืองใหม่และอาเภอโพธิ์ไทรจังหวัดอุบลราชธานีบริเวณที่เป็นหน้าผาจะมีภาพเขียนสีโบราณยุคก่อนประวัติศาสตร์ ( ราว 3000 - 4000 ปีมาแล้ว ) เรียงรายตามความยาวของหน้าผาประมาณ 180 เมตรไม่ต่ากว่า 300 ภาพ ( หมายเหตุ : ยุคก่อนประวัติศาสตร์ หมายถึงช่วงเวลาที่ไม่มีการบันทึกเรื่องราวต่างๆเป็นอักษรโดยมนุษย์ ( ในบางครั้งหมายถึง ช่วงเวลาก่อนมีอารยธรรมมนุษย์ )) แหล่งข้อมูล : วิกีพีเดีย
หน้า 6
• คัมภีร์ไบเบิลที่พิมพ์ด้วยเครื่องพิมพ์กูเต็นเบิร์ก ระหว่างค . ศ . 1454 - 1455 เป็นสัญลักษณ์ที่บ่งถึงการเริ่มต้น “ ยุคแห่งการพิมพ์หนังสือ ” ( ต้นฉบับยังเก็บไว้ที่ Library of Congress, US) ยุคแห่งการพิมพ์หนังสือและสื่อสารทางไปรษณีย์ คัมภีร์ไบเบิลพิมพ์ด้วยเครื่องพิมพ์กูเต็นเบิร์ก แท่นพิมพ์เปลี่ยนตัวอักษร ได้ของกูเต็นเบิร์ก โยฮัน กูเต็นเบิร์ ( ค . ศ . 1400 - 1468 ), นักประดิษฐ์และช่างเหล็กชาวเยอรมันผู้ประดิษฐ์เครื่องพิมพ์ นับจนปัจจุบันกระดาษได้กลายมาเป็น ( 1 ) สื่อในการบันทึกช่วยจ าของมนุษย์เช่นต าราเป็นต้น ช่วยเป็นแหล่งเก็บสารสนเทศ ( 2 ) สื่อกลางในการสื่อสารลักษณะของไปรษณีย์อีกด้วย 6
หน้า 7
• Kindle regular มีทั้งชนิดมีโฆษณาและไม่มีโฆษณาในราคา $ 69 และ $ 89 ตามลาดับ • จอ 6 นิ้วสามารถใช้เว็บในบริเวณที่มี Wi - Fi • เล็กและเบา ( 170 กรัม ขนาด 6.5 x 4.5 x 0.34 นิ้ว ) มีฮาร์ดคีย์ 9 คีย์และแผ่นเคลื่อนเคอร์เซอร์ (cursor pad) นอกจากนั้นเป็นคีย์บอร์ดบนจอ • ความจาชนิด Flash 2 GB และแบตเตอรีใช้ราวหนึ่งเดือน เก็บหนังสือได้กว่า 1 , 000 เล่ม • มีหนังสือให้เลือกกว่า 1 ล้านเรื่องในราคาต่ากว่า $ 9.99 ต่อเล่ม 7 หนังสืออิเล็กทรอนิกส์ของ Amazon.com E - ink display: 1. Kindle regular ( เปิดตัว 6 กันยายน 2012 ) 2. Kindle Paper White ( 1 ตุลาคม 2012 ) LCD display: 1. Kindle Fire( 28 กันยายน 2011 ) 2. Kindle Fire HD ( 6 กันยายน 2012 ) หนังสือและการสื่อสารอิเล็กทรอนิกส์ หนังสืออิเล็กทรอนิกส์ของ Apple : iPad • นอกจากแสดงวิดีโอเล่นเกมติดตามรูปภาพ ฟังเพลงเปิดเว็บและอีเมล์แล้วยังสามารถอ่านหนังสืออิเล็กทรอนิกส์อีกด้วย ( 1.5 ล้านเล่มจาก iBook Stores ) อินเทอร์เน็ต : การสื่อสารอิเล็กทรอนิกส์มาตรฐานเดียว • จดหมายอิเล็กทรอนิกส์ (email) และข้อความสั้น (tweeter, facebook , line, etc .) • การค้นหาข้อมูลบนเว็บ ( google search) • วิทยุ (internet radio) • โทรศัพท์ ( skype , line, etc.) • โทรทัศน์ (internet TV, YouTube, video clips, etc. • เมื่อวันที่ 15 มกราคม 2553 บริษัท LG Display ของเกาหลีแถลงผลการพัฒนากระดาษอิเล็กทรอนิกส์ขนาดแผ่นหนังสือพิมพ์ • กว้าง 250 x ยาว 400 มม . ทาให้ขนาดเกือบเท่ากระดาษ A 3 ของหนังสือพิมพ์ ความหนา 0.3 มิลลิเมตรและหนัก 130 กรัม • กระดาษอิเล็กทรอนิกส์นี้สามารถให้ความรู้สึกคล้ายการอ่านหนังสือ พิมพ์จากกระดาษธรรมดา • เทคโนโลยีเป็น TFT (Thin Film Transistor) สร้างบนแผ่นโลหะบางบิดได้ ( metal foil) แทนที่จะอยู่บนแผ่นกระจกตามปกติ • ในพ . ศ . 2557 บริษัท LG แสดงจอ OLED ขนาด 18 นิ้วที่ม้วนเป็นทรงกระบอกเส้นผ่าศูนย์ กลาง 3 ซม .( 1 . 2 นิ้ว ) ได้ กระดาษอิเล็กทรอนิกส์บิดได้ขนาดเท่าหน้าหนังสือพิมพ์ Apple patents a 'digital newspaper' - a large flexible screen that can display interactive content (www.mirror.co.uk, 7 ตุลาคม 2557 )
หน้า 8
http :// www . nytimes . com / 2009 / 10 / 27 / business / media / 27 audit . html http :// barrdear . com / john / 2009 / 10 / 28 / the - death - throes - of - us - newspapers / http://mediadecoder.blogs.nytimes.com/ 2011 / 11 / 01 /newspaper - circulation - figures - show - some - digital - growth/ http://www.auditedmedia.com/media/ 182933 /aam 2012 survey.pdf 26 / 10 / 2009 8 Amazon boss Jeff Bezos buys Washington Post for $ 250 m ( BBC News, 6 August 2013 ) หนังสือพิมพ์ Washington Post ซึ่งเป็นที่รู้จักในการรายงานคดีวอเตอร์เกทประสบปัญหาในช่วง 2 - 3 ปีที่ผ่านมา อันเนื่องจากอินเทอร์เน็ตกระทบรายได้จากการโฆษณาและได้พยายามปรับตัวไปสู่การขายผ่านออนไลน์บ้างแล้ว การขยายตัวของสื่ออิเล็กทรอนิกส์แทนกระดาษ E - commerce company Alibaba to pay $ 266 million for media assets ( WSJ 15 Dec 2015 ) บริษัทอาลีบาบาแจ้งเมื่อสัปดาห์ที่แล้วว่าจะซื้อบริษัทหนังสือพิมพ์ South Morning China Post ซึ่งมีอายุกว่าหนึ่งศตวรรษราคา 2.06 พันล้านเหรียญฮ่องกง (US$ 266 ล้าน ) หลังจากเริ่มขยายตัวสูงขึ้นระหว่าง 2010 - 13 หนังสือ พิมพ์ทั้งวันธรรมดาและวันอาทิตย์ก็ตกลงไป 3 % ระ หว่าง 2013 - 14 (Pew Research Center analysis of Alliance for Audited Media (AAM) data) ทั้งนี้รวมทั้งรายวันที่ขายสูงสุดเฉลี่ยไม่ต่ากว่า 500 , 000 ฉบับ / วัน • แม้นว่าความรู้สึกทั่วไปว่าหนังสือ พิมพ์ก าลังย้ายจากกระดาษไปสู่ดิจิทัลแต่ผู้อ่านก็ยังนิยมกระดาษ • ข้อมูลจาก Nielsen Scarborough’s 2014 Newspaper Penetration Report พบว่า 56 % อ่านจากกระดาษเท่านั้น 11 % คอมพิวเตอร์ตั้งโต๊ะและแลปท็อป 5 % โมบายเท่านั้น 11 % ทั้งกระดาษคอมพิวเตอร์ตั้งโต๊ะและโมบาย • สรุปมากกว่า 8 ใน 10 ของผู้อ่านยังนิยมกระดาษมีเพียง 5 % ที่อ่านจากโมบายเท่านั้น (Pew Research Center, 29 April 2015 ) • ระยะ 5 ปีที่ผ่านมารายได้จากโฆษณายังรักษาแนวเดิมกล่าวคือโฆษณาบนกระดาษลดลง ( down 5 % ) ขณะที่ดิจิทัลเพิ่มขึ้น (up 3 %) • รวมแล้วรายได้จากโฆษณาลดลง 4 % ซึ่งก็เพียง $ 19.9 พันล้าน Pew Research Center ( 29 April 2015 ) Pew Research Center ( 29 April 2015 )
หน้า 9
2 . อินเทอร์เน็ต : กุญแจเปิดประตูสู่เศรษฐกิจใหม่ 9
หน้า 10
ไมโครอิเล็กทรอนิกส์ : ทรานซิสเตอร์และวงจรรวม ( ค . ศ . 1944 - ปัจจุบัน ) Intel® Atom™ N 450 processor die ( 45 nm ) Intel® Atom™ chip and controller cip transistor Microprocessor
หน้า 11
คอมพิวเตอร์ Apple’s new A 8 chip: 20 % faster CPU, 50 % faster graphics : Apple’s new iPhones — the iPhone 6 and iPhone 6 Plus — come outfitted with Apple’s in - house designed A 8 system - on - a - chip which has an astounding two billion transistors, twice as many as its predecessor, the A 7 . คอมพิวเตอร์แท่ง (computer stick,PC Stick ) ต้วอย่าง Android 4.4 Quad Core TV Stick - Rockchip 3188 T CPU, 2 GB RAM, Wi - Fi, 8 GB Memory, Bluetooth ราคา & 55.99 “ PC Stick ” สามารถเสียบเข้ากับช่อง USB Display ต่างๆแล้วรันระบบ ปฏิบัติ การขึ้นมาใช้งานได้ทันทีใช้แสดงหน้า จอตามสถานที่ต่างๆโดยไม่จาเป็นต้องนาเครื่องคอมพิวเตอร์ขนาดใหญ่ไปติดตั้งให้ยุ่งยากอีกต่อไป แสดงชิ้นส่วนด้านในมือถือ
หน้า 12
สายใยแก้ว ( optical fiber)
หน้า 13
ดาวเทียม ( satellite ) • 35 , 786 กิโลเมตร ( 22 , 236 ไมล์ ) เหนือเส้นศูนย์สูตร • โคจรไปในทิศเดียวกับการหมุนของโลก
หน้า 14
เทคโนโลยีซอฟต์แวร์ Linux
หน้า 15
สังคมสารสนเทศ (Information Society) Microelectronics Optical Fiber Satellite Software Information Society Content + + + +
หน้า 16
Internet client/server world wide web (web 1.0 ) Tim Berners - Lee ( 2005 ) World Wide Web: เมื่อวันที่ 25 ธันวาคม ค . ศ . 1990 , เซอร์ทิมเบอร์เนอร์ลีด้วยความช่วยเหลือของโรเบิร์ต เคลเลียว (Robert Cailliau ) และนักศึกษาที่เซิร์นได้ติดตั้งระบบสื่อสารด้วย Hypertext Transfer Protocol (HTTP) ระหว่างไคลเอ็นต์และเซิฟเวอร์ผ่านอินเทอร์เน็ตส าเร็จเป็นครั้งแรก . 16
หน้า 17
Web 2.0 เว็บ 1.0 • เจ้าของเว็บสร้างเว็บขึ้นมา • การเพิ่มสาระใหม่ลงไปบนเว็บไซต์ของตนต้องกระทาโดยตนเองเพื่อเชื่อมโยงกับเว็บผู้อื่น • ผู้อื่นสามารถเชื่อมโยงเข้ามาได้เช่นกัน เว็บ 2.0 • Wikipedia ซึ่งเป็นสารานุกรมออนไลน์เกิดจากสมมติฐานที่ไม่น่าเชื่อว่าการเติมสาระลงไปในสารานุกรมนั้นสามารถกระทาได้โดยผู้ใช้เว็บคนใดก็ได้ • เว็บสังคม ( social web) ผู้ใช้เติมสาระด้วยผู้ใช้เองเช่น Facebook, Twitter, LinkedIn, Line, YouTube, Instagram , ฯลฯ 17
หน้า 18
Facebook's Mark Zuckerberg to give away 99 % of shares ( BBC, 02 / 12 / 2015 ) Facebook's Mark Zuckerberg and his wife Priscilla Chan say they will give away 99 % of their shares in the company to good causes as they announce the birth of their daughter Max. The donation amounts to $ 45 bn (£ 30 bn) at Facebook's current value. Top 15 Most Popular Social Networking Sites(Jan 2016 ) (http://www.ebizmba.com/articles/social - networking - websites ) Facebook: พลังเครือข่ายสังคม (social networking) ประชากร ( ล้านคน ) • จีน 1350 • อินเดีย 1210 • เฟสบุค 700 • สหรัฐ 313 • อินโดนีเซีย 238 • ไมโครซอฟต์ท าให้คอมพิวเตอร์ง่ายต่อการใช้ • กูเกิลช่วยเราค้นหาข้อมูลอย่างไม่เคยท าได้มาก่อน • ยูทิวบ์ให้ความบันเทิงและความรู้ • แต่เฟสบุคมีข้อได้เปรียบเหนือบริษัทที่กล่าวมาข้างต้นตรงที่ว่าผู้ใช้ลงทุนใส่ข้อมูลเอง ผู้ใช้ลงทุนเรื่องส่วนตัวและอารมณ์ของผู้ใช้เองให้เฟสบุค • เฟสบุคท าให้เราบันทึกอารมณ์ความรู้สึกลงในภาพที่เราถ่ายเพื่อเก็บไว้ดูภายหลังเมื่อไรก็ได้ รู้สึกไม่สบายใจเมื่อไม่มีใครตอบความเห็นที่เราเสนอ อยากรู้ว่าเพื่อนคนไหนอ้วนหลังจากจบการศึกษาและไม่ได้พบกันนานแล้ว 18 Facebook user 1550 million in 2015 LINE • It first launched in Japan in 2011 • In October 2014 Line announced that it had attracted 560 million users worldwide with 170 million active user accounts. • In February 2015 , it announced the 600 million mark had been passed and 700 million were expected by the end of the year .
หน้า 19
วิวัฒนาการของโทรศัพท์มือถือเข้าสู่อินเทอร์เน็ต นิยาม 1 G( ยุคค . ศ . 1980 ) • พัฒนาเพื่อใช่สื่อสารด้วยเสียงเท่านั้นใช้เทคโนโลยีอานาล็อก นิยาม 2 G/ 2 .5 G( ยุคค . ศ . 1990 ) • ระบบดิจิทัลตัวอย่างเช่นระบบ GSM เป็นระบบเทคโนโลยี 2 G ใช้เทคโนโลยีที่เรียกว่า TDMA • นอกเหนือจากเสียงแล้วยังสามารถรับส่งข้อมูลที่ 9 .6 kbps/ 14 .4 kbps. • ต่อมาได้รับการปรับปรุงให้รับส่งได้ถึง 114 kbps ด้วยระบบทีเรียกว่า GPRS • GSM ที่มี GPRS เป็นเทคโนโลยีที่จะน าไปสู่ 3 G ดังนั้นมันจึงมักได้ชื่อว่าเป็น 2 .5 G • เชื่อกันว่าไม่ช้า GSM ก็จะค่อยๆหมดไปและจะถูกแทนที่ด้วยระบบ 3 G นิยาม 3 G( ยุคค . ศ . 2000 ) • นอกจากเสียงแล้วยังมีอินเทอร์เน็ตความเร็วสูงในการรับส่งข้อมูลภาพวีดิโอและเพลงคุณภาพเดียวกับที่ฟังจากซีดี • อัตราเร็วข้อมูลไม่ต่ากว่า 2 Mbps • นิยาม 4 G ( ยุคค . ศ . 2010 ) • อัตราเร็ว 100 - 200 Mbps ส าหรับการเคลื่อนที่เร็ว ( เช่นรถไฟและรถยนต์ ) 1 Gbps ส าหรับการเคลื่อนที่ช้า ( เช่นคนเดินถนนและยืนกับที่ ) • เปลี่ยนจากระบบโปรโตคอลดั้งเดิม ( circuit - switched telephony ) ไปเป็นโปรโตคอลอินเทอร์เน็ตทั้งหมด 114 kbps 100 Mbps วัดพลัง 4 G 4 ค่ายรับปีวอก 01 / 01 / 2559 MGR Online • ศึก 4 G คงหนีไม่พ้นความเร็วในการเชื่อมต่อที่จะเป็นปัจจัยหลัก • แต่มันไม่ใช่สิ่งเดียวที่เป็นปัจจัยสู่ความส าเร็จ เพราะการบริการ 4 G จาเป็นต้องมีคอนเทนต์และแอปพลิเคชันสอดรับกับความเร็วของอินเทอร์เน็ตที่เพิ่มขึ้นด้วย • ดังนั้นนอกจากความเร็วแล้ว สิ่งที่ต้องจับตาต่อก็คือบริการเสริมที่จะเติมเต็มความต้องการลูกค้า
หน้า 20
การหลอมรวมกันของ เทคโนโลยีเข้าสู่โปรโตคอลอินเทอร์เน็ต แหล่งข้อมูล : websites, IP Radio, IPTV, IP Phone(VoIP),household appliances, etc. อุปกรณ์ของผู้ใช้ : PC’s, mobile phones, smart phones, tablets, etc. • ตู้เย็นฉลาดของบริษัท LG จะบอกว่าตอนนี้มีอะไรอยู่ในตู้เย็นและหมดอายุเมื่อไร • มันยังแนะน าว่าของดิบที่มีอยู่จะใช้ท าอาหารอะไรได้บ้าง • ข้อมูลจะส่งผ่านอินเทอร์เน็ตไปยังโทรศัพท์มือถือให้เราตรวจสอบได้ตลอดเวลา • ดังนั้นมันจะเตือนหากเราเปิดตู้เย็นทิ้งไว้โดยบังเอิญ หรือบอกว่าเราซื้อนมมากเกินไปโดยบังเอิญอีกด้วย (http://trendsupdates.com/lg - electronics - unveils - an - all - new - state - of - the - art - smart - refrigerator/) 20
หน้า 21
21 สถิติการใช้อินเทอร์เน็ตโลก เมื่อ พฤศจิกายนค . ศ . 2015 • ประชากรโลก : ~ 7 , 260 ล้านคน • ผู้ใช้อินเทอร์เน็ต : ~ 3 , 366 ล้านคนหรือ ราว 46 % ของประชากรโลก เมื่อค . ศ . 2000 • ผู้ใช้มีจ านวนราว 360 ล้านคน • อัตราการเติบโตระหว่างค . ศ . 2000 - 2015 ราว 832 % http://www.internetworldstats.com/stats.htm
หน้า 22
22 3 . เศรษฐกิจและสังคมอินเทอร์เน็ต
หน้า 23
The Internet Economy 23
หน้า 24
24 E - commerce still on the up (Bangkok Post, 19 Nov 2015 ) • การส ารวจผู้ให้บริการพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ Business - to - consumer จานวน 502 , 676 รายระหว่างเมษายน - ตุลาคมโดยสพธอ . พบว่าในปีค . ศ . 2014 สูงสุดในกลุ่มประเทศอื่นเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ที่ US$ 11.7 พันล้าน http://www.bangkokpost.com/business/telecom/ 76959 6 /e - commerce - still - on - the - up Top 10 E - commerce Sites in Thailand ( ranking by page visits in Jan 2015 ) Money talks in a nascent market: players backed by massive funding & resources • Lazada and Zalora entered the Thailand market via German start - up accelerator, Rocket Internet • Lazada now has $ 685 million (USD) in capital raised • Zalora boasts $ 238 million (USD) in capital raised • Weloveshopping brings the resources of Thailand’s True Corp, a regional leader in telecommunications • Tarad is owned by Rakuten , who had nearly $ 5 billion (USD) in revenue in 2014 • Cdiscount is owned by Cnova , a global e - commerce leader with 13.6 million active users worldwide • Central.co.th is a part of Central Group, owned by the richest family in Thailand • Ensogo was acquired by LivingSocial and most recently owned by iBuy ‘ The Everything Store’ trend is especially hot in Thailand • Seven out of the top ten online retailers have diversified online markets, selling everything from beauty products to household goods, rather than deep verticals in one category • The only exceptions are Zalora (fashion), J.I.B. (electronics), and Munkong Gadget (headphones) • This is related to the growing consolidation for B 2 C companies in Thailand that lead to more M&A deals Source : http :// www.acommerce.asia/
หน้า 25
บริการธนาคารผ่านโทรศัพท์มือถือ ( Mobile Banking ) http://bankinnovation.net/ 2012 / 10 /monitizing - mobile - banking/ Mobile cost savings เป็นระบบที่ใช้อนุญาตให้ลูกค้าของธนาคาร สามารถทาธุรกรรมบางประเภทผ่านโทรศัพท์มือถือหรือแท็บเบล็ต (Wikipedia) Online Lender Social Finance( SoFi )’s Latest Fundraising Implies $ 4 Billion Valuation (WSJ, 19 Aug 2015 ) “.....The fundraising round would make the four - year - old lender among the most highly valued “ fintech ” companies, as financial - technology firms with aspirations of stealing business from traditional banks are known. ..” August 3 , 2015 http://www.finextra.com/news/fullstory.aspx?newsitemid= 27676 Bangkok Post 4 Jan 2016
หน้า 26
26 List of largest Internet companies wikipedia
หน้า 27
27 http://www.thairath.co.th/content/ 451029 ไทยรัฐ ลม เปลี่ยนทิศ 19 กันยายน 2557 ขนาดของ เศรษฐกิจดิจิทัล
หน้า 28
http://intronetworks.com/government - and - social - media - an - infographic/ เครือข่ายสังคมของรัฐบาลอิเล็กทรอนิกส์สหรัฐอเมริกา ( Social Media in US eGovernment )
หน้า 29
29 ช่องว่างดิจิทัล ( Digital Divide ) ( 1 / 3 ) • ช่องว่างดิจิทัลหมายถึงความแตกต่างในการเข้าถึงเทคโนโลยีไอซีทีที่ทันสมัยระหว่างประชากรในประเทศ ( หรือระหว่างประเทศ ) เทคโนยีหมายถึงโทรศัพท์ โทรทัศน์ พีซีและอินเทอร์เน็ต • ก่อนปลายศตวรรษที่ 20 จะหมายถึงความแตกต่างผู้ที่เข้าถึงและไม่ถึงโทรศัพท์ แต่หลังจากปลายยุคค . ศ . 1990 เริ่มหมายถึงการเข้าถึงและไม่ถึงอินเทอร์เน็ตโดยเฉพาะบรอดแบนด์ • ปกติแล้วช่องว่าจะเกิดระหว่างประชากรในเมืองกับประชากรในชนบท ผู้มีและผู้ไร้การศึกษา ผู้ที่ฐานะทางเศรษฐกิจและสังคม ( socioeconomic ) ไม่เท่ากันหากเป็นระหว่างประเทศก็จะเป็นประเทศพัฒนาแล้วกับประเทศที่ยังไม่พัฒนาด้านอุตสาหกรรม • แม้นในหมู่ประชากรที่เข้าถึงเทคโนโลยีแล้วก็ตาม ช่องว่างดิจิทัลก็ยังปรากฏให้เห็นในรปูปแบบของคอมพิวเตอร์สมรรถนะต่าความเร็วการเชื่อมต่อไร้สายที่ต ่า การเชื่อมต่อทางสายราคาต ่าเช่นการต่อผ่านโทรศัพท์ ( dial - up ) เป็นต้นและการจากัดการเข้าถึงสาระ ( content ) ที่ต้องจ่ายค่าสมาชิก • การเกิดของเทคโนโลยีใหม่เช่น video on demand, video conferencing และ virtual classroom ซึ่งต้องการการเข้าถึงด้วยแบนด์วิดธ์ที่สูงและมีคุณภาพยิ่งท าให้เกิดช่องว่างทางแบนด์วิดธ์ ขณะที่สมาร์ทโฟนกาลังเติบโต ปัญหาราคาของเครื่อง ข้อมูลและความซับซ้อนของการใช้งานและท าธุรกรรมที่มีต่อผู้ด้อยโอกาสยิ่งท าให้ช่องว่ามากขึ้นไปอีก • ในเดือนมิถุนายน พ . ศ . 2556 รายงานบรอดแบนโของท าเนียบไวท์เฮ้าส์บ่งว่าเพียง 71 % ของ้านในสหรัฐอเมริกาสามารถเข้าถึงบรอดแบนด็ซึ่งต ่ากว่าประเทศอื่นในระดับ GDP เดียวกันผู้สนับสนุนการลดช่องว่างดิจิทัลเชื่อว่ามันจะช่วยยกระดับการอ่านออกเขียนได้ ( literacy ) ประชาธิปไตยการเปลี่ยนสถานะในสังคม ( social mobility ) ความทัด เทียมทางเศรษฐกิจและการเติบโตของเศรษฐกิจ Wiki p edia และ http://whatis.techtarget.com/definition/digital - di vide)
หน้า 30
อยู่ห่างไกลเดินทางเข้าถึงยากลาบากโดยเฉพาะหน้าฝนอยู่ตามตะเข็บชายแดน การไฟฟ้าส่วนภูมิภาคเข้าไม่ถึง หรือ มีระบบไฟฟ้าแต่ไม่เสถียร ใช้ระบบไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์หรือพลังงานอื่นๆตามความเหมาะสมของพื้นที่ ขาดแคลนครูครูหนึ่งคนสอนหลายวิชา ขาดแคลนอินเทอร์เน็ตและระบบไอซีที ไม่มีสัญญาณโทรศัพท์มือถือ หรือมีเพียงบางบริเวณเท่านั้น อยู่ใกล้กับชุมชนหมู่บ้านชายขอบ นักเรียนเป็นชาวเขาชนกลุ่มน้อยหรือคนไทยที่อยู่ในพื้นที่ห่างไกล ชุมชนโรงเรียนชายขอบ ช่องว่างดิจิทัล ( Digital Divide ) ( 2 / 3 )
หน้า 31
31 โครงการเทคโนโลยีสารสนเทศศูน์การเรียนรู้ชุมชนไทยภูเขตามพระราชดาริสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาสยามบรมราชกุมารี ( 2 ) ติดตั้งระบบโซลาร์ 1 . 5 Kwattpeak พร้อมโทรมาตร 10 แห่งโดยงบประมาณจากรัฐบาลผ่านก . ไอซีที ( ราว 214 , 000 บาท / โรงเรียน ) เริ่มทดลองบางแห่งในปี 2559 ศศช . บ้านบราเด ศศช . บ้านเล้อเบ้ะปว้าคี ศศช . บ้านแม่ปะกลาง ศศช . บ้านผาอันใต้ ศศฃ . บ้านห้วยเกี๋ยงน้อย ช่วยทดแทน ( 1 ) แผงโซลาร์ที่เริ่มหมดอายุช ารุดรวมทั้งเพิ่มพลังงานให้เพียงพอ ( 2 ) ระบบโทรมาตร built - in( 3 ) เอกชนบารุงรักษา ศศช . บ้านเลอะตอ ศศช . บ้านเหล่าปลาทู ศศช . บ้านแม่ละเอาะ ศศช . บ้านห้วยกว้างใหม่ ศศช . บ้านหนองอึ่งเหนือ ช่องว่างดิจิทัล ( Digital Divide ) ( 3 / 3 )
หน้า 32
ภาค 2 : เศรษฐกิจและสังคมดิจิทัล ศาสตราจารย์ดร . ไพรัชธัชยพงษ์ 22 กรกฎาคม 2559 หลักสูตรรัฐบาลอิเล็กทรอนิกส์ส าหรับผู้บริหารระดับสูง ( รอส .) รุ่นที่ ๓ ( e - Government for Chief Executive Officer Program: e - GCEO ) รร . เซ็นทาราแกรนด์ เซ็นทรัลเวิลด์ ปทุมวัน แนวทางที่ EGA กาหนดให้บรรยาย “ เทคโนโลยีสารสนเทศกับความเปลี่ยนแปลงภายใต้แผนพัฒนาดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมและแผนพัฒนารัฐบาลดิจิทัลของประเทศไทยที่ส่งผลกระทบต่อการบริหารราชการแผ่นดิน ”
หน้า 33
4 . เศรษฐกิจดิจิทัล : นิยามและโครงสร้าง
หน้า 34
34 • คาว่า ‘ เศรษฐกิจดิจิทัล ’ มาจากภาษาอังกฤษ 'Digital Economy‘ ซึ่งเริ่มรู้จักครั้งแรกจากหนังสือขายดีที่สุดในค . ศ . 1995 เขียนโดย ดอนแท็ปสก็อต ( Don Tapscott ) • แม้นว่าคานี้จะถูกใช้กันมาตั้งแต่ยุคค . ศ . 1990 ก็ตามแต่ก็ไม่มีนิยามที่เป็นทางการ • เศรษฐกิจดิจิทัลมีขอบเขตที่มากกว่า ‘ เศรษฐกิจอินเทอร์เน็ต ( Internet Economy ) ’ ที่เรารู้จักกันเพราะจะหมายถึงเศรษฐกิจที่ได้รับจากอินเทอร์เน็ตเท่านั้นแต่เศรษฐกิจดิจิทัลจะครอบคลุมเศรษฐกิจและสังคมอันเนื่องจากเทคโนโลยีสารสนเทศและสื่อสาร ( ICT) อื่นด้วย • ตัวอย่างเช่นรัฐบาลออสเตรเลียนิยาม ‘ เศรษฐกิจดิจิทัล ’ ว่าเป็น “ เครือข่ายระดับโลกของกิจกรรมเศรษฐกิจและสังคมที่เกิดขี้นบนเวทีของการเชื่อมโยงเป็นเครือข่ายเช่นการเชื่อมโยงอินเทอร์เน็ต อุปกรณ์เคลื่อนที่และเซ็นเซอร์เป็นต้น ( global network of economic and social activities that are enabled by platforms such as the Internet, mobile and sensor networks) “ ( แหล่งข้อมูล Wikipedia และ http :// www.ida.gov.sg/Infocomm - Landscape/Technology/Technology - Roadmap) นิยาม อุปกรณ์เคลื่อนที่และบรอดแบนด์กับการเติบโตของเศรษฐกิจ • การใช้เทคโนโลยีดิจิทัลเช่นโทรศัพท์มือถือและอินเทอร์เน็ตเป็นต้นมีสหสัมพันธ์กับการเติบโตทางเศรษฐกิจ ธนาคารโลกบ่งว่าทุกครั้งที่มีการเพิ่มโทรศัพท์มือถือจ านวน 10 เครื่องต่อประชากร 100 คนในประเทศที่กาลังพัฒนาจะทาให้ GDP ของประเทศนั้นเพิ่มขึ้น 0.8 % • ในปีค . ศ . 2010 การศึกษาโดย Ericsson และ Arthur D. Little พบว่า GDP เพิ่มขึ้น 1 % เมื่อมีการเพิ่มขึ้น 10 % ของบรอดแบนด์ การศึกษานี้ยังบอกอีกว่ามีการสร้างงานใหม่ราว 80 งานทุกครั้งของการอนุญาตให้เชื่อมโยงใหม่ 1000 การเชื่อมโยงบรอดแบนด์ ( approximately 80 new jobs are created for every 1 , 000 new broadband connections provided. ) • การติดตามประเมินผลในค . ศ . 2011 ยังพบผลกระทบทางเศรษฐกิจและสังคมว่าเมื่อเพิ่มความเร็วของบรอดแบนด์ขึ้นเท่าตัวจะเพิ่ม GDP ขึ้น 0.3 % หากเทียบ 0.3 % นี้กับการเติบโตของ GDP ในประเทศกลุ่ม OECD จะเท่ากับ US$ 126 ล้านหรือมากกว่า 1 / 7 ของอัตราเฉลี่ยการเติบโตของกลุ่มประเทศ OECD ในทศวรรษที่ผ่านมา ( แหล่งข้อมูล http://www.ida.gov.sg/Infocomm - Landscape/Technology/Technology - Roadmap )
หน้า 35
เว็บ 2.0 • Wikipedia ซึ่งเป็นสารานุกรมออนไลน์เกิดจากสมมติฐานที่ไม่น่าเชื่อว่าการเติมสาระลงไปในสารานุกรมนั้นสามารถกระทาได้โดยผู้ใช้เว็บคนใดก็ได้ • เว็บสังคม ( social web) ผู้ใช้เติมสาระด้วยผู้ใช้เองเช่น Facebook, Twitter, LinkedIn, Line, YouTube, Instagram, ฯลฯ 35 วิวัฒนาการของเศรษฐกิจดิจิทัล เว็บ 1.0 • เจ้าของเว็บสร้างเว็บขึ้นมา • การเพิ่มสาระใหม่ลงไปบนเว็บไซต์ของตนต้องกระทาโดยตนเอง • ผู้ใช้สามารถต่อเข้ามาใช้ข้อมูลได้ (Traditional) Digital Economy หรือ Internet Economy Internet on smart phone
หน้า 36
เทคโนโลยีผลักดันให้เกิด ‘ เศรษฐกิจดิจิทัล ( Digital Economy)’ Source : Infocomm , IDA, Singapore
หน้า 37
แรงบรรจบ ( Nexus of Forces ) เป็นแนวคิดของบริษัทที่ปรึกษาการ์ทเนอร์ ( Gartner Inc . ) ที่ใช้อธิบายการเข้าหากันหรือบรรจบกันของเครือข่ายสังคม ( social media ) อุปกรณ์มือถือ ( mobility ) , คลาวด์ ( cloud computing ) และรูปแบบสารสนเทศข้อมูลขนาดใหญ่ ( information patterns, big data ) กาลังทาให้เกิดโอกาสใหม่ทางธุรกิจ แรงบรรจบ (Nexus of Forces) http://forwardthinking.pcmag.com/show - reports/ 316750 - gartner - s - top - 10 - strategic - technology - trends - for - 2014
หน้า 38
38 “The internet has already become the most important infrastructure of the world. And that’s just the beginning. Soon it will also be the infrastructure of all infrastructures .” (Carl Bildt ’ Internet governance enters new era as US power ebbs, Bangkok Post, 19 / 08 / 2015 ) 3 rd Infrastructure for Innovation and Growth
หน้า 39
39 5 . ตัวอย่างวิวัฒนาการจากเศรษฐกิจอินเทอร์เน็ตไปสู่เศรษฐกิจดิจิทัล
หน้า 40
http://en.wikipedia.org/wiki/M - Pesa http://en.wikipedia.org/wiki/Branchless_banking http://cs.stanford.edu/people/eroberts/cs 181 /projects/ 2010 - 11 /SmartPhones/pt 4 .html http://www.gsma.com/mobilefordevelopment/safaricom - 56 - growth - in - m - pesa - revenue M - Pesa ทางานอย่างไร • M - Pesa เป็นธนาคารไร้สาขาซึ่งหมายความว่าได้รับการออกแบบเพื่อให้ผู้ใช้บริการสามารถทาธุรกรรมได้โดยไม่ต้องไปที่สาขา • ความส าเร็จอย่างต่อเนื่องของ M - Pesa ในประเทศคีเนียเป็นผลมาจากค่าใช้จ่ายการให้บริการต ่าและมีปฏิสัมพันธ์กับธนาคารน้อยมากตัวอย่างเช่นโอนเงิน $ 100 จ่ายค่าบริการเพียง $ 1 เป็นต้น • ผู้ประสงค์เป็นลูกค้าต้องมีมือถือของบริษัท Safaricom และหมายเลขบัตรประจาตัวประชาชน ( national ID card ) ก่อน • จากนั้นต้องกรอกข้อมูลลงทะเบียนซึ่งข้อมูลจะน้อยกว่าธนาคารปกติมากเพื่อความสะดวก • หลังลงทะเบียนแล้วลูกค้าแวะไปที่ร้านตัวแทน M - Pesa ในท้องถิ่นของตนเพื่อนาเงินสดไปฝาก หลังฝากแล้วก็จะได้รับเงินไซเบอร์ชื่อ "e - float" ซึ่งใช้ในการแลกเปลี่ยน • จากนั้นลูกค้าสามารถใช้ SMS ในการแลกเปลี่ยน “e - float” กับลูกค้าอื่นได้หรือสามารถรับไปรับเงินสดจากร้านตัวแทนที่ลูกค้ามีอยู่ในบัญชี M - Pesa • เป็นตัวอย่างที่ดีของการนากิจกรรมทางการเงินไปสู่ประเทศที่ใช้บริการธนาคารปกติไม่ได้ M - Pesa ธนาคารไร้สาขา ( branchless banking )
หน้า 41
บริการธนาคารผ่านโทรศัพท์มือถือ ( Mobile Banking ) http://bankinnovation.net/ 2012 / 10 /monitizing - mobile - banking/ Mobile cost savings เป็นระบบที่ใช้อนุญาตให้ลูกค้าของธนาคาร สามารถทาธุรกรรมบางประเภทผ่านโทรศัพท์มือถือหรือแท็บเบล็ต (Wikipedia) Online Lender Social Finance( SoFi )’s Latest Fundraising Implies $ 4 Billion Valuation (WSJ, 19 Aug 2015 ) “.....The fundraising round would make the four - year - old lender among the most highly valued “ fintech ” companies, as financial - technology firms with aspirations of stealing business from traditional banks are known. ..” August 3 , 2015 http://www.finextra.com/news/fullstory.aspx?newsitemid= 27676 Bangkok Post 4 Jan 2016
หน้า 42
Lending Club เป็นระบบออนไลน์ลักษณะ marketplace ที่ให้ผู้ประสงค์จะกู้ ( borrowers ) และผู้ประสงค์ให้กู้ ( investors ) เจรจากัน บริษัทต้องการเปลี่ยนจากระบบธนาคารปกติไปสู่ระบบกู้ยืมที่ประสานประโยชน์ทั้งสองฝ่าย บริษัทบริหารที่ต้นทุนต่ากว่าธนาคารปกติเพื่อให้ผู้กู้จ่ายดอกเบี้ยต่ากว่าและผู้ให้กู้ได้ผลตอบแทนที่มั่นคง ( solid returns ) https://www.lendingclub.com/ 2009 2016 2011 2010 2015 2012 2013 2014 ธนาคารดิจิทัล ( Digital Bank ) ในหนังสือ BANK 3.0 ผู้เขียนชื่อ Brett King ได้อธิบายเหตุการณ์ล่าสุดของแนวการเปลี่ยนแปลงของระบบบริการการเงิน อันเนื่องจาก tablet computing ไปจนถึงการใช้ cloud การเติบโตอย่างรวดเร็วของ social media และการผู้บริโภคที่ไม่สนใจธนาคารและไม่ต้องใช้บริการของธนาคารเลย 1 Year LENDINGCLUB CORP Chart
หน้า 43
ข่าวเมื่อ 16 เมษายนค . ศ . 2016 • ธนาคารอะตอมเปิดต้วแอปบน iPhone และ iPad — ทางเดียวที่ลูกค้าจะท าธุรกรรมกับธนาคารนี้ได้ • ขณะนี้แอปจะให้กับผู้ที่ได้สนใจลงทะเบียนล่วงหน้าบนเว็บไซต์ของธนาคารเท่านั้น ขณะนี้บน iPhone และ iPad เท่านั้นต่อไปจะใช้กับแอนดรอยด์ได้ด้วย • เมื่อถึงปลายค . ศ . 2016 ลูกค้าจะเข้าถึงบริการ fixed savings, current accounts, overdrafts, debit and credit cards, instant access savings และ residential mortgages บนแอปเท่านั้น อะตอมจึงเป็นธนาคารที่คนจะเข้าถึงได้ผ่านแอปเท่านั้นเรียกว่าเป็น ธนาคารแบบยุคใหม่ ( neobanks ) เปิดตัวในสหราชอาณาจักร • ธนาคารลักษณะเดียวกันนี้คือ ม็อนโด ( Mondo ) , สตาร์ลิงค์ ( Starling ) และแทนเด็ม ( Tandem ) • ขณะที่ทั้ง 3 ธนาคารนี้ยังไม่ได้เปิดต้ว อะตอมซึ่งมีฐานอยู่ที่เมื่องเดอร์แรห์ม ( Durham ) มีมูลค่า £ 150 ล้านหลังจากที่กลุ่มธนาคารสเปนชื่อ BBVA เข้าร่วมลงทุน £ 45 ล้านเมื่อกันยายนค . ศ . 2015 (http :// uk.businessinsider.com/atom - bank - launches - in - the - uk - 2016 - 4 ) มาร์คมุลเล็น ( Mark Mullen ) CEO ของธนาคารอะตอม • ธนาคารแรกในสหราชอาณาจักรตั้งขึ้นเพื่อบริการผ่านอุปกรณ์เคลื่อนที่ ( mobile devices) เท่านั้น • รูปแบบใหม่ของธนาคารที่เข้าถึงบุคคลโดยตรง • ลูกค้าเข้าถึงได้ตลอดเวลาผ่านแอปบนมือถือ ธนาคารอะตอม : ธนาคารบนแอปเท่านั้น ( Atom bank : An entire bank on App only ) หมายเหตุ • “App " ย่อมาจาก "application software“ แอปใดๆนั้นออกแบบขึ้นมาเพื่อทางานบนอุปกรณ์เคลื่อนที่ ( mobile devices ) เช่นสมาร์ทโฟนและแท็บเล็ตคอมพิวเตอร์ ปกติอุปกรณ์ดังกล่าวจะขายพร้อมกับแอปหลายต้วติดตั้งรวมมาด้วย เช่น web browser, email client, calendar, mapping program , และ แอปเพื่อซื้อเพลงหรือสื่ออื่นหรือแอปอื่น อีก • แอปเริ่มปรากฏต้วเมื่อค . ศ . 2008 และบริหารโดยเจ้าของ operating system ของอุปกรณ์เคลื่อนที่นั้นเช่น Apple App Store, Google Play, Windows Phone Store, และ BlackBerry App World . wikipedia
หน้า 44
• นิยาม 1 : ฟินเทค คือ อุตสาหกรรมการเงินที่ใช้เทคโนโลยีเพื่อท าให้บริการการเงินมีประสิทธิภาพมากขึ้น บริษัทเหล่านี้ปกติจะเป็นบริษัทเกิดใหม่ ( startups ) ที่พยายามลดการเป็นตัวกลาง ( disintermediate ) ของระบบการเงินที่มีมาก่อน ( incumbent ) และท้าทายบริษัทหรือองค์กรดั้งเดิมที่ไม่ใคร่พึ่งพาซอฟต์แวร์ ( wikipedia ) • นิยาม 2 : ฟินเทค หมายถึงบริษัทเกิดใหม่ที่ใช้เทคโนโลยีที่เปลี่ยนแปลง (disrupt) ระบบหรือบริษัทที่ทาธุรกิจการเงิน เดิมเช่นการจ่ายเงินผ่านมือถือ ( mobile payments ) , การโอนเงิน ( money transfers ) , การกู้เงิน ( loans ) , การระดมทุน ( fundraising ) หรือแม้แตการบริการสินทรัพย์ ( asset management ) (https://www.hottopics.ht/stories/finance/what - is - fintech - and - why - it - matters/ ) บริษัทการเงิน “ ฟินเทค ” ( จากภาษาอังกฤษ Fintech ซึ่งย่อจาก Financial Technology) Growth in Fintech Investment Fastest in European Market, according to Accenture Study ลอนดอน ; 26 มีนาคมค . ศ . 2015 – การลงทุนเสี่ยงทั่วโลกในฟินเทคเพิ่มขึ้นสามเท่าจาก $ 4.05 พันล้านในค . ศ . 2013 เป็น $ 12.2 พันล้านในค . ศ . 2014 ยุโรปนับเป็นกลุ่มที่เติบโตเร็วที่สุดในโลก ทั้งนี้เป็นรายงานของบริษัท แอ็สเซ็นเจอร์ ( Accenture ) ขณะที่สหรัฐยังมีสัดส่วนการลงทุนในฟินเทคมากกว่าใคร แต่ยุโรปมีอัตราการเติบโตสูงสุดเพิ่มขึ้น 215 % เป็น $ 1.48 พันล้านในค . ศ . 2014 ลาพังสหราชอาณาจักรและไอร์แลนด์เท่านั้นก็มีสัดส่วนมากกว่า 2 / 5 ( 42 %) ของยุโรปทั้งหมด การลงทุนในย่านนี้ของโลกเพิ่มขึ้นจาก $ 264 ล้านในค . ศ . 2013 ไปเป็น $ 623 ล้านในค . ศ . 2014 . (https://newsroom.accenture.com/industries/financial - services/growth - in - fintech - investment - fastest - in - european - market - according - to - accenture - study.htm)
หน้า 45
• กระเป๋ากูเกิลหรือนิยมเรียกทับศัพท์ว่ากูเกิลว็อลเล็ตเป็นบริการจ่ายเงินแบบต้วต่อตัว ( a peer - to - peer payments service ) พัฒนาขึ้นโดยกูเกิล บุคคลทั่วไปสามารถส่งหรือรับเงินผ่านอุปกรณ์เคลื่อนที่หรืออมพิวเตอร์ตั้งโต๊ะโดยปราศจากค่าใช้จ่ายทั้งผู้ส่งและผู้รับ • เมื่อต้องการส่งเงิน ผู้ใช้บริการกูเกิลวอลเล็ตจะป้อน ที่อยู่อีเมล์หรือเบอร์โทรศัพท์ของผู้รับ ผู้รับจะต้องเชื่อมต่อเบอร์โทรศัพท์หรือที่อยู่อีเมล์กับบัญชีในธนาคารเพื่อเข้าถึงเงินที่ส่งมานี้ หากผู้รับมีกูเกิลวอลเล็ตอยู่แล้วเงินนี้ก็จะส่งเข้าไปยังบัญชีดังกล่าวโดยตรง • ผู้ใช้บริการสามารถเชื่อมโยงกับบัญชีธนาคารในสหรัฐอเมริการได้ 2 บัญชีเมื่อตอนสร้างบัญชีกูเกิลวอลเล็ต เงินที่ได้รับจะอยู่ใน Google Wallet Balance จนกว่าผู้ใช้ตัดสินใจจะส่งไปยังบัญชีธนาคารของตน • แอปของกูเกิลวอลเล็ตจะได้ฟรีจาก Google Play หรือ App Store หลังจากดาวน์โหลดแอปแล้ว ผู้ใช้จะป้อนเลข 4 หลักซึ่งเป็น personal identification number (PIN) เพื่อทาธุรกรรมในกูเกิลวอลเล็ต PIN นี้ใช้ตรวจสอบเพื่อยืนยันการเข้าถึง Wallet app ที่อยู่บนอุปกรณ์เคลื่อนที่ของผู้ใช้เอง • กูเกิลวอลเล็ตสามารถใช้ผ่าน Google Wallet app, Gmail และ Google Wallet Card. แอปทางานบนแอ็นดรอยด์ ( Android 4.0 และสูงกว่า ) และ อุปกรณ์ที่ใช้ iOS ( iOS 7.0 และสูงกว่า ) • ขณะที่รายได้ของกูเกิลมิได้มาจาก Wallet ecosystem (the web service, app, and the Wallet Card ) แต่ผลิตภัณฑ์นี้ก็เป็นส่วนหนึ่งของกลุ่มสินค้าพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ที่ใหญ่กว่ากล่าวคือ Android Pay ซึ่งรวมค่า loyalty และ ค่า promotions จากธุรกิจอื่น กระเป๋ากูเกิล Google Wallet
หน้า 46
• ทรานส์เฟอร์ไวส์เป็นบริษัทที่พัฒนาในประเทศเอสโตเนียและมีฐานการเปิดให้บริการโอนเงินแบบตัวต่อต้ว ( peer - to - peer money transfer service ) เมื่อมกราคมค . ศ . 2011 จากส านักงานใหญ่ในกรุงลอนดอนและส านักงานในทาลลินน์ ( Tallinn ) เมืองหลวงของเอสโตเนียและนิวยอร์ค • มากกว่า £ 3 พันล้านได้รับการโอนผ่านทรานส์เฟอร์ไวส์ซึ่งให้บริการมากกว่า 300 สกุลของเงินตราระหว่างประเทศทั่วโลก • หากมองจากผู้รับบริการแล้วดูเสมือนเงินได้รับการโอนข้ามประเทศไม่ต่างจากบริการอื่นปกติที่มาก่อนนานแล้ว : ลูกค้าเลือกผู้รับเงินและสกุลเงินตราที่ต้องการโอน เงินก็จะตัดมาจากบัญชีลูกค้า บริษัทที่บริการการโอนคิดค่าบริการจากนั้นไม่ช้าผู้รับก็จะได้รับเงินในสกุลที่ผู้โอนเลือกไว้แล้ว • ความแตกต่างของทรานส์เฟอร์ไวส์จะอยู่ที่เส้นทางการจ่ายเงิน แทนที่จะโอนเงินผู้ต้องการโอนไปยังผู้รับโดยตรงมันจะเปลี่ยนเส้นทางไปยังผู้รับในทิศที่ตรงกันข้ามด้วยเงินที่เท่ากัน ( จาก x_germany ไปยัง a_germany ) ทานองเดียวกันผู้รับจะได้รับเงินซึ่งไม่ใช้จากผู้ส่งที่เริ่มต้นการส่งแต่จากผู้ส่งอื่นด้วยจ านวนเงินที่เท่ากัน ( จาก y_india ไปยัง b_india ) กระบวนการนี้จะหลีกเลี่ยงค่าใช้จ่ายการแลกเปลี่ยนสกุลเงินและค่าส่งข้ามประเทศที่แพง • ในค . ศ . 2012 บริษัทคิดค่าบริการ € 1 — ในค . ศ . 2015 เพิ่มเป็น € 2 , £ 2 , $ 3 ฯลฯ ( ขึ้นกับสกุลเงินที่โอน ) — หรือ 0.5 % แล้งแต่ว่าอันไหนมากกว่าในค่าเงินสกุลนั้นหรือเทียบเท่าสกุลเงินของลูกค้า การโอนเงินผ่านธนาคารปกติของสหราชอาณาจักรจะมีค่าบริการที่สูงกว่ามากหรือต้องมีจานวนต่าสุดที่จะโอนทาให้การแข่งขันด้อยกว่า • ระบบของทรานส์เฟอร์ไวส์เทียบได้กับระบบโอนเงินฮาวาลา ( halawa ) ระบบโอนเงินระหว่างประเทศ “ ทรานส์เฟอร์ไวส์ ( Transferwise )”
หน้า 47
• ส าหรับการผู้บัญชีสามารถใช้เลขที่บัตรประชาชน 1 หมายเลขเพื่อผูกกับบัญชีธนาคารได้เพียงบัญชีเดียว และส าหรับผู้ที่มีหลายบัญชีธนาคาร สามารถใช้เบอร์โทรศัพท์มาผูกกับบัญชีธนาคารได้ 1 เบอร์ต่อ 1 บัญชีธนาคาร สูงสุดได้ 3 เบอร์ ดังนั้นเท่ากับว่าผูกบัญชีได้สูงสุด 4 บัญชี และเบอร์โทรศัพท์นั้นต้องไม่เคยใช้ผูกกับบัญชีใดมาก่อน แต่ถ้าต้องการเปลี่ยนแปลงการผูกบัญชีก็สามารถติดต่อทางธนาคารเพื่อเปลี่ยนแปลงการท ารายการได้เลย • ค่าธรรมเนียมของการใช้บริการพร้อมเพย์ ทารายการโอนเงินไม่เกิน 5 , 000 บาทไม่คิดค่าธรรมเนียม ทารายการโอนเงินมากกว่า 5 , 000 – 30 , 000 บาทค่าธรรมเนียมไม่เกิน 2 บาทต่อรายการ ทารายการโอนเงินมากกว่า 30 , 000 – 100 , 000 บาทค่าธรรมเนียมไม่เกิน 5 บาทต่อรายการ ทารายการโอนเงินมากกว่า 100 , 000 บาทขึ้นไปคิดค่าธรรมเนียมไม่เกิน 10 บาทต่อรายการ • บริการพร้อมเพย์จะเปิดให้ลงทะเบียนกับทุกธนาคารตั้งแต่ 15 กรกฎาคมนี้เป็นต้นไปโดยจะมีธนาคารบางแห่งเปิดลงทะเบียนล่วงหน้า ( Pre - register) ในวันที่ 1 - 14 กรกฎาคมนี้ ( แหล่งข้อมูล : Manager ) • พร้อมเพย์หรือ PromptPay เป็นการพัฒนาบริการรับเงินและโอนเงินรูปแบบใหม่ด้วยความร่วมมือระหว่างธนาคารและสอดคล้องกับแนวทางของรัฐบาลเกี่ยวกับระบบการช าระเงินแบบอิเล็กทรอนิกส์แห่งชาติ โดยการโอนเงินผ่านบริการพร้อมเพย์ท าได้ง่ายขึ้น เพียงทราบหมายเลขโทรศัพท์หรือเลขบัตรประจาตัวประชาชนของผู้รับเงินก็สามารถโอนเงินได้ทันทีไม่ต้องจ าเป็นต้องทราบเลขที่บัญชีธนาคาร พร้อมเพย์หรือ PromptPay ธนาคารกสิกรไทยเตรียมทบทวนการใช้ค าพูดในเงื่อนไขบริการพร้อมเพย์ให้ชัดเจนยิ่งขึ้น เพื่อไม่ให้ลูกค้ากังวล ย้าบริการมีความปลอดภัย ( โพสต์ทูเดย์ 4 กค 59 ) • ส าหรับแนวทางการให้บริการของธนาคารพาณิชย์และนโยบายของธนาคารแห่งประเทศไทยที่ถือปฏิบัตินั้นในกรณีที่ลูกค้าได้รับความเสียหาย อันเกิดจากความผิดพลาดหรือบกพร่องในการให้บริการของธนาคาร ทางธนาคารพาณิชย์มีหน้าที่จะต้องผู้รับผิดชอบดูแลความเสียหายที่เกิดขึ้น Apisak push for data act green light(Bangkok Post 20 July 2016 ) Mr. Apisak wants the draft, in the queue for deliberation by the NLA, to come into force this year to build up public confidence in using PromptPay , an electronic money transfer and payment service under the national e - payment system. Former Constitution Drafting Committee chairman Borwonsak Uwanno recently raised concerns over PromptPay due to the potential of personal information breaches through linking of ID card numbers with bank accounts. His comments have triggered public worries over he issue.
หน้า 48
• KBTG ย่อมาจาก KASIKORN Business – Technology Group หรือ บริษัท กสิกร บิซิเนส - เทคโนโลยีกรุ๊ปเป็นบริษัทใหม่ที่ตั้งโดยธนาคารกสิกรไทย สิ่งที่องค์กรใหม่นี้มุ่งทาคือคิดค้นนวัตกรรมร่วมพันธมิตรทางเทคโนโลยี และจับมือ FinTech และ Tech Startup สร้างนวัตกรรมทางการเงินรองรับดิจิทัลแบงกิ้งที่โตก้าวกระโดดด้วยงบประมาณปีละ 5 , 000 ล้าน ส าหรับพัฒนาด้านนวัตกรรมโดยเฉพาะ (http://techsauce.co/news/kbtg - opening /) การตื่นตัวของธนาคารในประเทศไทย SCB Innovation Center" เป็นจุดเริ่มต้นของการบ่มเพาะไอเดียให้ก้าวสู่ “ นวัตกรรม ” มี Co - Working Space ส าหรับพนักงานและ Startups รองรับการสร้างนวัตกรรมท่ามกลางกระแสความแรงของ Fintech ย้าความเป็นผู้นาทางด้าน Innovation และ Digital Experience ของ SCB ด้วยการสร้าง Innovation Center ขึ้นเป็นแห่งแรก Bangkok Post 18 July 2016
หน้า 49
• อูเบอร์เป็นบริษัทออไลน์ข้ามชาติด้านการขนส่งของอเมริกามีส านักงานใหญ่ที่ซานฟรานซิสโก แคลิฟอร์เนีย บริษัทพัฒนาท าการตลาดและบริหาอูเบอร์โมไบล์แอปซึ่งผู้บริโภคสามารถเสนอว่าจะเดินทางจากไนไปไหนผ่านสมาร์ทโฟน จากนั้นแอปจะบอกผู้ขับรถของอูเบอร์ที่ขับรถของตนเองให้ไปให้บริการ • เมื่อพฤษภาคมค . ศ . 2016 การบริการมีมากกว่า 66 ประเทศและ 449 เมืองทั่วโลก • อูเบอร์เริ่มจากการก่อตั้ง " UberCab " โดย Travis Kalanick และ Garrett Camp ในค . ศ . 2009 จากนั้นแอปก็เผยแพร่ในเดือนมิถุนายนปีนั้น ในค . ศ . 2012 เริ่มขยายไปสู่นานาชาติ • ตอนปลายค . ศ . 2015 มีการประเมินว่าอูเบอร์มีมูลค่า $ 62.5 พันล้าน • ความถูกต้องตามกฎหมายเป็นปัญหาที่อูเบอร์ประสบในประเทศต่างๆและจากบริษัทแท็กซีปกติ อูเบอร์ได้รับการกล่าวหาว่าใช้คนขับที่มิได้รับใบอนุญาตให้ขับแท็กซีจึงไม่ปลอดภัย อูเบอร์ ( Uber ) wikipedia
หน้า 50
• แอร์บีเอ็นบีเป็นบริการออนไลน์ลักษณะตลาด ( marketplace ) ที่อนุญาตให้คนเข้ามาแจ้งรายการ ค้นหาและให้เช่าบ้านที่ว่างโดยคิดค่าบริการ มันมีมากกว่า 1 , 500 , 000 รายการที่แจ้งไว้ใน 34 , 000 เมืองใน 191 ประเทศ • แอร์บีเอ็นบีมีลักษณะตลาดตนต่อตน ( peer - to - peer ) ในการบริการที่พักอาศัยซึ่งเชื่อมโยงเจ้าของสถานที่ (vendors of rooms/accommodations) กับผู้เดินทางผ่านเว็บไซต์ • แอร์บีเอ็นบีทาให้เกิดธุรกรรมระหว่างทั้งสองฝ่ายโยคิด ‘ ค่าบริการ ’ โดยที่ตนเองมิได้เป็นเจ้าของห้องที่พักอาศัยเลย • ธุรกิจแบบใหม่นี้ทาให้เกิดการเปลี่ยนแปลง ( disrupt ) อุตสาหกรรมบริการที่มีอยู่เดิมโดยการสร้างแหล่งอุปทานและพึ่งพาเนื้อหาบรรยายบนเว็บไซต์จากผู้ให้บริการในการพัฒนาคุณภาพและการประเมินตนเองหรือผู้ที่บริหารแทนเจ้าของที่พัก • ความมั่นคงและปลอดภัยของที่พักไม่ได้ตรวจสอบโดยแอร์บีเอ็นบีสม่าเสมอจึงขึ้นอยู่กับผู้เดินทางที่จะเลือกบนพื้นฐานข้อมูลที่เผยแพร่กัน • มันต่างจากโรงแรมปกติที่แอร์บีเอ็นบีมิได้ขยายธุรกิจจานวนสถาน ( inventory ) ที่แต่จะเพิ่มจานวนจานวนเจ้าของที่พักและผู้เดินทางและจับคู่กันให้ได้มากกว่า แอร์บีเอ็นบี ( Airbnb ) wikipedia
หน้า 51
นิยามของบริษัทเริ่มต้น ( Startup ) • บริษัทเริ่มต้นหรือนิยมทับศัพท์ว่า “ สตาร์ทอัพ ( startup ) ” จะหมายถึงบริษัทหรือหุ้นส่วนหรือองค์กรที่ออกแบบส าหรับการพัฒนาที่สามารถขยายผลเป็นรูปแบบธุรกิจได้รวดเร็ว • บ่อยครั้งที่บริษัทสตาร์ทอัพจะอาศัยเทคโนโลยีที่ก้าวหน้าเช่นอินเทอร์เน็ต การสื่อสาร หุ่นยนต์ ฯลฯ • บริษัทเหล่านี้โดยทั่วไปจะเกี่ยวข้องกับกับการออกแบบและดาเนินการกระบวนอย่างมีนวัตกรรมทางการพัฒนาการตรวจสอบ ( validation ) และการวิจัยเชิงตลาดเป้าหมาย • คาว่าสตาร์ทอัพเริ่มรู้จักระดับนานาชาติยุค “ ฟองสบู่ด็อทคอม ( dot - com bubble ) ” เมื่อบริษัทด็อทคอมจานวนมากเกิดขึ้น Startup development phase wikipedia NB : 90 % Of Startups Fail: Here's What You Need To Know About The 10 % (http ://www.forbes.com /)
หน้า 52
ตัวอย่าง Startup disruptors New entrant Disrupting How UBER Traditional taxi cabs Uber own no cars it simply uses an innovative software model to connect frelance drivers who need a ride AirBnB Hotel Industry AirBnB is the biggest hotlle brand in the world. It is a pltform that connect people with spare rooms with people looking for an interesting place to stay and take a fee on the transaction, all without owning any real estate WhatsApp Telco companies/ WhatsApp provides a cheaper but mor feature rich, cross platform MMS experience SMS Skype Telco companies/ Skype offers a free way to spaek to people around the world on video international roaming Spotify Traditional Offering unlimited music on demand for a monthly subscription(or the cost of a single CD) music industry Netfix Movie rental Provides a platform via the internet to watch the latest movies or series, as well as their own exclusive series shops and fro a smaller fee than cable networks and rental shops cable TV Source: Bye Bye Banks • Disruptive innovation หมายถึงนวัตกรรมที่เกิดการเปลี่ยนแปลงอย่างพลิกผันต่อธุรกิจเดิมเราอาจเรียกว่า “ นวัตกรรมพลิกผัน ” ก็อาจได้เพราะสร้างตลาดใหม่และเครือข่ายมูลค่าที่ไปกระทบตลาดเดิมและเครือข่ายมูลค่าอย่างแรงจนแทนที่ผู้นาการตลาดและพันธมิตรเดิม • นวัตกรรมไม่อาจสร้างความพลิกผันได้ทุกนวัตกรรม แม้นว่าจะเป็นการปฏิวติก็ตาม ต้วอย่างเช่นรถยนต์ไม่ใช่นวัตกรรมพลิกผันเพราะรถยนต์ยุคแรกจะแพงจนมิได้พลิกผันตลาดของรถม้า ตลาดยังคงเหมือนเดิมจนกระทั่งเกิดรถยนต์ฟอร์ดราคาถูกรุ่นที ( Ford Model T ) ในค . ศ . 1908 การผลิตรถยนต์ปริมาณสูง ( mass - produced automobile ) เป็นนวัตกรรมพลิกผันเพราะมันไปเปลี่ยนตลาดขนส่งอย่างพลิกผันขณะที่ 30 ปีก่อนหน้านั้นมิได้เกิดขึ้นอย่างนี้ • นวัตกรรมพลิกผันมักจะเกิดจากบุคคลภายนอก กระบวนการพลิกผันอาจใช้เวาลพัฒนานานกว่ากระบวนการปกติและความเสี่ยงก็สูงกว่าวิวัฒนาการแบบค่อยเป็นค่อยไปของนวัตกรรมอื่น แต่เมื่อพัฒนาน าไปใช้ในตลาดมันจะประสบความส าเร็จในการแทรกเข้าไปในตลาดได้เร็วและส่งผลกระทบสูงมากต่อตลาดที่มีอยู่เดิม นวัตกรรมพลิกผัน ( Disruptive innovation ) ตัวอย่างของบริษัทสตาร์ทอัพที่พลิกผันตลาด ( Startup disruptors )
หน้า 53
• StockRadar แอปวิเคราะห์หาหุ้นเด็ด • FlowAccount โปรแกรมบัญชีส าหรับ SME • Jitta เครื่องมือวิเคราะห์หุ้น • Omise บริการ Payment Solution Fintech Startup ในประเทศไทย http://marketeer.co.th/ 2016 / 03 /startup - thai - era - 0316 / http ://techsauce.co/news/ 7 - trends - thai - tech - startup - 2015 - by - techsauce/ Tech startups see funding influx (Bangkok Post, 19 July) Mr Ruangroj , who is also the fund manager for 500 TukTuks , a Thailand - focused micro - fund spun off by US - based venture capital firm 500 Startups, said Thailand is expected to attract investment expected to attract investment of US$ 100 million from both local and foreign venture capital funds this year, up from $ 60 million in 2015
หน้า 54
Startup Thailand 2016 , 28 เมษายน - 1 พฤษภาคม 2559 , ศูนย์ประชุมแห่งชาติสิริกิติ์ Thailand Government schemes for startups 2016 to support startup • รัฐสนับสนุนการร่วมมือกับภาคเอกชน • เปลียนรูปแบบการทางานที่จะสนองต่อการเติบโตของกลุ่มสตาร์ทอัพ • ปลดพันธนาการข้อจากัดในอดีตที่ปัจจุบันความคิดแปลงไปเป็นทุนและการรับประกัน • สร้างสิ่งแวดล้อมที่เหมาะต่อธุรกิจสตาร์ทอัพ • การแก้ไขกฎหมายความมั่นคงของธุรกิจ ( Business Security Act ) • เปลี่ยนระบบการศึกษาที่ตอบรับต่อการเร่งให้เกิดสตาร์ทอัพ Private sector need to step up for startups “ รัฐบาลได้ให้โอกาสแก่เราผ่านการสร้างแรงจูงใจ สิ่งนี้ท าให้ยกระดับสตาร์ทอัพให้เป็นที่รู้จักในวงการธุรกิจของประเทศไทย ” เป็นค ากล่าวของแม็กซ์ ก่อตระกูล ( Max Kortrakul ) โฆษกของสมาคมเทคสตาร์ทอัพของประเทศไทย ( Thailand Tech Startup Association ) , ฃซึ่งท าหน้าที่ประสานระหว่างทั้งนอกปและในวงการอุตสาหกรรมสตาร์ทอัพ “ แรงจูงใจได้มอบมาแล้วและกองทุนใหม่ก าลังจัดตั้งขึ้นซึ่งจะดึงดูดทั้งผู้ลงทุนนอกและในประเทศ ขณะเดียวกันธนาคารก็ก าลังมองหานวัตกรรมซึ่งเป็นการให้โอกาสที่มากขึ้นของสตาร์ทอัพในประเทศไทย ” แม็กซ์กล่าว อย่างไรก็ดีสมาคมอยากเห็นขั้นตอนต่อไปว่าบริษัทขนาดใหญ่ได้เขามาเกี่ยวข้องกับการสร้างทรัพยากรมนุษย์ในอุตสาหกรรมสตาร์ทอ้พ http://www.thailand - business - news.com/tech/ 52850 - thailand - government - schemes - for - startups - 2016 .html
หน้า 55
90 % Of Startups Fail: Here's What You Need To Know About The 10 % Neil Patel, Forbes 16 January 2015 How many startups fail ? • 9 จาก 10 สตร์ทอัพจะล้มเหลว สิ่งนี้เป็นความจริงที่ยากและเยือกเย็นแต่หากรู้จักเรียนรู้ก็จะช่วยในอนาคต ผู้ประกอบการอาจต้องการเขียนการวิเคราะห์หลังความล้มเหลวก่อนจะเริ่มต้นธุรกิจใหม่ • ทาไม ? เพราะว่าผู้ประกอบการที่เล็งผลเลิศต้องได้รับความจริงเป็นครั้งคราว สถิติเช่นนี้มิได้ประสงค์จะบั่นทอนผู้ประกอบการแต่ต้องการให้ทางานอย่างฉลาดและหนักขึ้น Don’t kill South - east Asia’s tech boom with kindness - Bloomberg Editor ( 15 July 2016 ) (http ://www.themalaymailonline.com/opinion/bloomberg/article/dont - kill - south - east - asias - tech - boom - with - kindness - bloomberg - editors ) • ไม่ว่าจะวัดด้วยอะไรประเทศในเอเซียตะวันออกเฉียงใต้ เป็นแนวหน้าที่ตื่นเต้นส าหรับธุรกิจเทคโนโลยี มันเป็นย่านที่เติบโตของโลกที่ตลาดออนไลน์เติบโตอย่างรวดเร็ว ราว 70 % ของประชากรอายุต่ากว่า 40 การเติบโตของเศรษฐกิจคล่องแคล่วสมาร์ทโฟนขายอย่างพรั่งพรู • ดังนั้นจึงเป็ที่เข้าใจว่าทาไมรัฐบาลในภูมิภาคนี้จึงสร้างกองทุนขึ้นมาเพื่อลงทุนในสตาร์ทอัพของประเทศตนเพื่อหวังที่จะเป็นศูนย์กลางของเทคโนโลยีใหม่ ประเทศไทยก็เป็นหนึ่งในเหล่านี้ที่สนับสนุนถึง US$ 570 ล้าน (RM 2.24 พันล้าน ) เพื่อสร้างสตาร์ทอัพจานวน 10 , 000 รายให้ได้ในปีค . ศ . 2018 ความพยายามนี้ทะเยอทะยานประสงค์ดีแต่ผิดทาง • ด้วยเหตุนี้จะเป็นการดีกว่าที่จะปล่อยให้ตลาดตัดสินเองว่าการลงทุนควรไปลงตรงไหน ในเอเชียตะวันตกเฉียงใต้ก็มีกลไกนี้อยู่แล้ว บริษัทกองทุนเสี่ยง ( v enture capital firms) ในภูมิภาคนี้ได้ลงทุนเพิ่มชึ้นถึง 127 % ตั้งแต่ค . ศ . 2010 จนถึง US$ 1.1 พันล้านในปีที่แล้ว สตาร์ทอัพราว 7 , 000 บริษัทปรากฏขึ้น ตัวอย่างเช่น Tokopedia ( ตลาดออนไลน์ส าหรับเปิดบริษัทค้าขาย ) ในอินโดนีเซียเจริญเติบโตก้าวหน้า กรณีอื่นยังไม่ชัดเจน แต่ก็ไม่เป็นไรเพราะการลงทุนนี้จึงเรียกว่า ‘ ทุนเสี่ยง ( venture capital ) ’ • ส าหรับเอเซียตะวันออกเฉียงใต้บางทีสิ่งที่ส าคัญคือการพัฒนาการเข้าถึงอินเทอร์เน็ต ประเทศส่วนใหญ่ในภูมิภาคนี้เครือข่ายยังล้าหลังอัตราเร็วเฉลี่ยของโลก ประชากรจ านวนมากยังไม่ได้ต่อเชื่อมกับเครือข่ายเลย การลงทุนในบรอดแบนด์จะช่วยยกระดับผู้ประกอบการ ขยายการค้าขายและเชื่อมต่อไปยังคนท างานที่ฉลาด มันยังช่วบปลดปล่อยความสร้าวสรรค์ : ในไม่กี่ปีที่ผ่านมามีสิ่งประดิษฐ์ที่ชาญฉลาด — จากระบบจ่ายเงินผ่านอุปกรณืเคลื่อนที่ ( mobile - payment systems ) ระบบไฟฟ้าไมโครกริดและอุปกรณืการแพทย์ — เติบโตในบริเวณที่คนเข้าถึงอินเทอร์เน็ตแต่ใช้เงินไม่มาก
หน้า 56
Thailand 4.0 Driven by Industry 4.0 Source: Suvit Maesincee and Thaweesak Koanantakool • “ ประยุทธ์ ” ลุยพัฒนาประเทศสู่ยุค “ ไทยแลนด์ 4 . 0 ” ให้หลุดพ้นจากกับดักประเทศรายได้ปานกลางอย่างแท้จริงสร้างความเข้มแข็งให้ประชาชนโดยต้องสอดรับ “ ยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปี ” • Thailand 1.0 ประเทศไทยเป็นสังคมเกษตรกรรมใช้แรงงานอย่างเดียว Thailand 2.0 เริ่มมีภาคอุตสาหกรรมเข้ามา เอาเครื่องจักรมาช่วยงานเกษตรกรหรือแรงงาน Thailand 3.0 ไปสู่การมีอุตสาหกรรมหนักฉะนั้นเราต้องก้าวไปสู่ 4 . 0 ให้ได้ ( แหล่งข้อมูล : คืนความสุขให้คนในชาติ M anager 22 / 4 / 2559 )
หน้า 57
6 . แรงผลักดันจากวิวัฒนาการของเทคโนโลยี
หน้า 58
สมาร์ทโฟน : อุปกรณ์สื่อยอดนิยม • ปัจจุบันเวลาในการใช้สมาร์ทโฟนมากกว่าโทรทัศน์และคอมพิวเตอร์ในแทบทุกประเทศตั้งแต่อินโดนีเซียจนถึงอิตาลี • สมาร์ทโฟนได้กลายเป็นอุปกรณ์ทางสื่อที่คนเรานิยมใช้หรือนั่นคือให้เวลามากกว่าอุปกรณ์สื่ออื่นใด (http://blog.pv.com/blog/the - global - cloud - perspective - 1 - an - introduction) The Economist, 28 Feb. 2015 • สมาร์ทโฟนกลายเป็นอุปกรณ์ขายเร็วที่สุดในประวัติศาสตร์ชนะโทรศัพท์มือถือธรรมดาที่เกิดมาก่อน ขายมากกว่าพีซีถึง 4 ต่อ 1 • ปัจจุบันครึ่งหนึ่งของประชากรผู้ใหญ่จะเป็นเจ้าของสมาร์ทโฟนและเชื่อว่าในค . ศ . 2020 จะถึง 80 % ของประชากรดังกล่าว • คนอเมริกันโดยเฉลี่ยจะใช้สมาร์ทโฟนมากกว่า 2 ชั่วโมงต่อวันทุกวัน • วัยรุ่นอังกฤษบอกว่าสมาร์ทโฟนเป็นอุปกรณ์ที่เขาต้องการใช้มากที่สุดและมากกว่าจะโทรทัศน์ พีซีและเครื่อง เล่นเกม • ราว 80 % ของผู้ใช้จะตรวจข้อมูล ข่าวและบริการอื่นภายใน 15 นาที่ที่ตื่นขึ้นมา http://www.emarketer.com/Article/Mobile - Continues - Steal - Share - of - US - Adults - Daily - Time - Spent - with - Media/ 1010782 • ตามรายงานของ eMarketer พบว่าในปีค . ศ . 2013 สัดส่วนการใช้สื่อดิจิทัลในหมู่ผู้ใหญ่ ( อายุ 18 ปีขึ้นไป ) สหรัฐอเมริกาในแต่ละวันมากกว่าโทรทัศน์เป็นครั้งแรก — โดยมีมือถือเป็นตัวขับเคลื่อนส าคัญ • ในปีนี้ ( ค . ศ . 2014 ) แนวโน้มก็จะยังต่อเนื่องอย่างเดิมโดยอัตราการเติบโตของมือถือยังสูงกว่าสื่ออื่นใด
หน้า 59
Australian Government Social Media Response to Thai Red Cross Social Media During Thai Floods Social Media in Social Unrest The average smartphone user in Thailand checks the devise 176 times a day - with Line, Facebook and games the most popular and frequently used, according to the Digital Life Survey. Line, Facebook top smartphone use (Bangkok Post, 21 Aug 2015 ) Social media players eye B 8 bn local online market (Bangkok Post, 25 Aug 2015 ) Global social networking and internet players Line, Facebook and Google are entering Thailand's online advertising fray as they each seek a head of local operations to capitalise on the 8 - billion - baht market.
หน้า 60
• ระบบคอมพิวเตอร์คลาวด์เริ่มขัดขวาง (disrupt) ตลาดอุตสาหกรรมสารสนเทศโลกขนาดกว่า $ 300 พันล้าน • นักวิเคราะห์ของบริษัทโกลด์แมนแซค ( Goldman Sachs ) รายงานว่าโครงสร้างพื้นฐานคลาวด์ เริ่มได้ 5 % ของการใช้จ่ายในอุตสาหกรรมไอทีของปีที่แล้วและคาดว่าจะขยายขึ้นไปเป็น 11 % ในค . ศ . 2018 • นอกจากนี้ยังรายงานมูลค่าว่าจะเพิ่มไปเป็น $ 43 พันล้านในค . ศ . 2018 จากเดิม $ 16 พันล้านในปีที่แล้ว • คลาวด์สาธารณะมีสองประเภทคือ IaaS: Infrastructure as a Service และ PaaS: Platform as a Service • IaaS เป็นพื้นฐานซึ่งรวมการค านวณ ( compute ) หน่วยความจา ( storage ) เครือข่ายและการทางานเสมือน (virtualization) • PaaS วางอยู่บนชั้นของ IaaS ซึ่งจะหมายถึง ระบบปฏิบัติการ ( operating system ) ฐานข้อมูล ( database ) มิดเดิ้ลแวร์ ( middleware ) และเครื่องมือจัดการ ( management tools ) Battle Of Cloud Titans Has Just Begun, Goldman Says ( http:// news.investors.com , Jan 2015 ) • รายงานกล่าวว่า Amazon.com (NASDAQ:AMZN) เป็นผู้นาตลาดคลาวด์ก่อนใคร แต่ “ สงครามของยักษ์ใหญ่เพิ่งจะเริ่มต้น ( the Battle of the Titans has just begun ) " • มีการประเมินว่า Amazon มีส่วนแบ่งจากรายได้ $ 4 พันล้าน หรือ 26 % ของตลาด IaaS และ PaaS ระหว่าง 12 เดือนที่ผ่านมา บริษัทยังกล่าวว่า "Amazon Web Services (AWS) เป็นผู้น าที่ชัดเจนหากค านึงถึงรายได้ " • “AWS, Microsoft (NASDAQ:MSFT) Azure, Google 's (NASDAQ:GOOGL) Cloud Platform และ Salesforce.com's (NYSE:CRM) Salesforce 1 ต่างก็เริ่มมีมูลค่าสูงมากขึ้น ” • บริษัทที่มีความเสี่ยงอันเนื่องจากจะถูกคลาวด์เบียดเข้าไปคือ EMC (NYSE:EMC) ในด้านเซิฟเวอร์และหน่วยความจ า Oracle (NYSE:ORCL) ด้านฐานข้อมูล IBM (NYSE:IBM) ด้านมิดเดิ้ลแวร์ และไมโครซอฟต์ด้านระบบปฏิบัติการ
หน้า 61
ระบบอีเมลใหม่ด้วยเทคโนโลยีคลาวด์ Office 365 61 หน้า login ของ Microsoft Office 365 ( ระบบใหม่ ) ขณะนี้ได้ปรับให้ทุกคนได้ใช้อีเมลใหม่ด้วยเทคโนโลยีคลาวด์ Office 365 เรียบร้อยแล้วโดยโอนอีเมลเดิมทั้งหมด 2 , 326 คนเข้าสู่ระบบใหม่แล้ว ซึ่งต่อไปจะได้มีการอบรมการใช้งานเพิ่มเติมส าหรับผู้ที่สนใจ เพื่อประยุกต์ใช้คุณลักษณะของ Social e - mail กับภารกิจของสภากาชาดไทยได้มากขึ้น หน้าจอการใช้งานอีเมล บนคลาวด์ แผนการย้ายระบบอีเมล ไม่ต้องใช้งบประมาณทั้งการติดตั้งครั้งแรกและตลอดไป สนับสนุนการดาเนินงานโดยทีมงานไมโครซอฟท์ประเทศไทยและทีมงานบริษัท JGroup Technology กรณีศึกษาใช้ Office 365
หน้า 62
• การ์ทเนอร์ ( Gartner ) ได้ตัดสินใจถอด “Big Data” ออกจาก ‘hype cycle 2015 ’ ที่เคยปรากฏใน ’ hype cycle 2014 ’ เพราะมีการศึกษาว่าเข้าสู่เชิงปฏิบัติแล้ว • ในรายงานการศึกษาได้กล่าวว่า “ เราท าเช่นนั้นเพื่อเคลื่อนย้าย ‘ big data’ ผ่าน ‘hype’ และเข้าสู่ ‘ practice’ เพราะเกิน 20 % ของการยอมรับในตลาดซื้อขายเป็นนิยามของการเริ่มเข้าสู่ตลาด ” (http:// www.theregister.co.uk/ 2015 / 08 / 21 /) Forget Big Data hype, says Gartner as it cans its hype cycle ( 21 Aug 2015 ) ข้อมูลขนาดใหญ่ ( Big Data )
หน้า 63
• หน่วยรักษากฎหมายใช้ข้อมูลขนาดใหญ่ร่วมกับการวิเคราะห์พยากรณ์ ( predictive analytics ) • อาชญากรรมรุนแรงในเมืองเมมฟิส รัฐเทนเนสซีลดลงไป 31 % ระหว่างค . ศ 2006 - 2011 หลังจากส านักงานต ารวจเริ่มใช้โครงการนาร่องบลูครัช ( Blue CRUSH : Crime Reduction Utilizing Statistical History ) ร่วมกับมหาวิทยาลัยเมมฟิส • โครงการนี้รวมข้อมูลจากหลายแหล่งที่แตกต่างกันกล่าวคือกล้องตรวจตรา ( surveillance cameras ) ประวัติอาชญากรรม ( crime records ) หรือแม้แต่ข้อมูลทะเบียนยานยนต์เป็นต้นป้อนให้กับพนักงานตารวจตามที่ร้องขอ ( on demand ) เกี่ยวกับผู้ต้องสงสัยและเหยื่อพร้อมกับโอกาสที่จะเกิดอาชญากรรมในพื้นที่ใดของเมืองได้ทันที • บลูครัชใช้ซอฟต์แวร์ SPSS ของไอบีเอ็ม http:// fcw.com/Articles/ 2012 / 11 / 02 /big - data - memphis.aspx?Page= 2 Big data fights crime NSTDA backs CCTV app (Bangkok Post, 24 Aug 2015 ) • The National Science and Technology Development Agency (NSTDA) is working with the Asian Institute of Technology (AIT) to develop an open digital closed - circuit television app that will integrate digital CCTV cameras from state and private agencies . • The Erawan Shrine bomb attack is a trigger to shift the existing CCTV system of human monitoring to an intelligent video analytic system for a more automated security system," said Passakon Prathombutr , , senior director for service research and innovation programme at the NSTDA
หน้า 64
ไ ม่ แข่งยิ่งแพ้ในยุค Big Data โดย ลม เปลี่ยนทิศ 20 ก . ค . 2559
หน้า 65
• มากกว่า 15 พันล้านชิ้นในค . ศ . 2015 และ 50 พันล้านชิ้นในค . ศ . 2020 • เราเรียกเครือข่ายการเชื่อมโยงนี้ว่า “ อินเทอร์เน็ตของสรรพสิ่ง ( Internet of Things : IoT ) “ ซึ่งจะประกอบด้วยชิ้นส่วนเช่น สมาร์ทโฟนแท็บเบล็ต โทรทัศน์ เครื่องใช้ในบ้าน ระบบรักษาความปลอดภัย หน่วยวัดอุณหูมิฉลาด ชิ้นส่วนการแพทย์ติดร่างกาย นาฬิกาข้อมือฉลาด ตู้เครื่องดื่ม / สินค้า ฯลฯ Internet of Things http://electronicdesign.com/site - files/electronicdesign.com/files/uploads/ 2013 / 10 / 1013 _WebEE_rti_F 1 .gif • IPv 4 ในอดีตมีความยาว 32 บิตจึงให้ที่อยู่อินเทอร์เน็ต ( internet addresses ) ได้ 2 32 หรือราว 4.3 พันล้านตาแหน่ง • IPv 6 มีความยาว 128 บิตจึงให้ที่อยู่อินเทอร์เน็ตได้ถึง 2 128 ตาแหน่งหรือราว 3.4 × 10 38 ( หรือ 633 , 825 , 300 , 114 , 114 , 700 , 748 , 351 , 602 , 688 ตาแหน่ง ) http:// blogs.freescale.com/iot/ 2013 / 04 /
หน้า 66
Softbank Is Betting $ 32 Billion on ARM That the Internet of Things Will Pay Out SOFTBANK, ONE OF the largest telecommunication companies in the world, just bid $ 32 billion to acquire ARM Holdings, designer of the chips found in everything from your iPhone to the Nest smart thermostat. On the surface, such an eye - popping number nearly sounds reasonable. After all, some 95 percent of smartphones have ARM - based chips, according to the company’s own estimates. But as ubiquitous as smartphones may be, sales of new devices are slowing down. For SoftBank’s bid to make sense, ARM will have to win the Internet of Things the way it did smartphones . (http ://www.wired.com/ 2016 / 07 /softbank - arm - acquisition) Philip Hammond, the chancellor, with Masayoshi Son, founder of SoftBank , outside 11 Downing street after the deal was announced • “NETPIE แพลตฟอร์ม IoT เพื่อนักพัฒนาและอุตสาหกรรมไทย ” ตั้งเป้าเป็นแพลตฟอร์มทางเลือกแรกของนักพัฒนาไทยที่เชื่อมอุปกรณ์และเครื่องมือต่างๆ หรือ The Internet of Things ( IoT ) • ระยะแรกเน้นการสนับสนุนนักพัฒนาและอุตสาหกรรมขนาดย่อม ( SMEs) เพื่อสร้างขีดความสามารถและความเข้มแข็งให้กับอุตสาหกรรมไทยขนาดใหญ่ของไทย http://www.nectec.or.th/innovation/innovation - software/netpie.html NETPIE: Platform for IoT ของเนคเทค
หน้า 67
7 . โครงสร้างของระบบเศรษฐกิจและสังคมดิจิทัล
หน้า 68
ระดับที่ 1 .Interconnectivity and interoperability • Different propriety networks become IP based and interconnected • System platforms talk to each other and become interoperable • Content and interactions pass through different platforms ระดับที่ 2 . Multi - modal Platforms • More ‘things’ coming online and the internet becoming truly ubiquitous (e.g. M 2 M, HetNet ( heterogeneous network ) , IoT ) • Convergence of various modes of user interface interaction (e.g. video, audio, text and image) • Apps and services become more platforms /network agnostic ระดับที่ 3 .Digital Economy and Society • Digitization of human interaction(i.e. the Internet becoming the life - blood of social activities) • Delivery of public services and inclusion of marginalized groups via the Internet • Transactions and creation of commercial values on IP based networks โครงสร้างของระบบเศรษฐกิจและสังคมดิจิทัล Source: ISOC’s Unleashing the Potential of The Internet for ASEAN Economies( 2015 )
หน้า 69
69 ระดับที่ 1 . การเชื่อมโยง ( interconnectivity ) และการทางานร่วมกัน (interoperability) : พื้นฐานของ ‘ เศรษฐกิจดิจิทัล ’ • ขณะที่การเชื่อมโยง (interconnectivity) ภายในเครือข่ายอินเทอร์เน็ตหนึ่งเครือข่ายได้มาซึ่ง ‘ เศรษฐกิจของปริมาณ ( economies of scale ) ’ กล่าวคือเครือข่ายนี้ทาให้เกิดจ านวนผู้ใช้ที่เพิ่มขึ้นอย่างก้าวหน้าแบบเรขาคณิต ( geometric progression ) * ส่งผลให้ต้นทุนที่ลงไปในเครือข่ายลดลงเพราะมีลูกค้ามากขึ้นเราเรียกว่า ‘ เศรษฐกิจอินเทอร์เน็ต ’ • การเชื่อมโยง ( interconnectivity) ระหว่างเครือข่ายยิ่งทาให้เกิดคุณค่าที่เพิ่มขึ้นของ ‘ เศรษฐกิจขอบเขต ( economies of scope ) ’ เนื่องจากการขยายขอบเขตของผู้ใช้ขึ้นไปอีกทาให้ต้นทุนต่อหน่วยของแต่ละเครือข่ายยิ่งลดลงไปอีก • ตัวอย่างเช่นเครือข่าย ATM ของธนาคารเป็นต้น หากไม่มีการเชื่อมโยงระหว่างเครือข่าย ATM ของแต่ละธนาคารแล้วธนาคารก็จะมีเพียงบริการภายในเครือข่ายของตนเองแต่หากเชื่อมโยงกันก็จะได้ลูกค้าที่มากขึ้นจากเครือข่ายร่วมกันนี้ • ยิ่งกว่านั้นหากระบบปฏิบัติการของธนาคารยังทางานร่วมกันได้อีก (interoperability) แล้วการโอนเงินระหว่างธนาคารหรือธุรกรรมอื่นระหว่างธนาคารเช่น e - commerce payment ไปยังบุคคลที่ 3 สามารถเกิดขึ้นระหว่างธนาคารได้อีกเป็นต้นนี่คือพื้นฐานของ ‘ เศรษฐกิจดิจิทัล ’ NB: Whereas economies of scale for a firm involve reductions in the average cost (cost per unit) arising from increasing the scale of production for a single product type, economies of scope involve lowering average cost by producing more products . ( Wikipedia) * เศรษฐกิจของการเชื่อมโยง ( economics of interconnectivity ) การเชื่อมโยงอาจอธิบายได้ดังนี้ : หากมีจ านวนอุปกรณ์หรือผู้ใช้จ านวน n ต่อเข้ากับเครือข่ายใดเครือข่ายหนึ่งแล้ว ‘ คุณค่า ’ ของเครือข่ายจะเกิดจากจ านวนโอกาสที่ผู้ใช้หนึ่งคนสามารถเรียกไปยังผู้ใช้อื่นได้เท่าไร ตัวอย่างเช่นหากมี 3 คน a, b และ c แล้ว ( 1 ) หาก a เป็นผู้เรียกก็ได้ 2 เส้นทางคือ a เรียกไปยัง b และ a เรียกไปยัง c ( 2 ) ทานองเดียวกันหาก b เป็นผู้เรียกก็ได้ 2 เส้นทางเช่นกันคือจาก b เรียกไปยัง a และจาก b เรียกไปยัง c ( 3 ) หาก c เป็นผู้เรียกก็จะได้ 2 เส้นทางคือ c เรียก a และ c เรียก b รวมแล้วได้ 6 คุณค่าอันเนื่องจากมีคน 3 คนต่อกับเครือข่ายเขียนเป็นคณิตศาสตร์ได้ว่า 3 ( 3 - 1 ) = 6 คุณค่าหรือเส้นทาง หากมี 5 คนก็จะเป็น 20 คุณค่าหรือเส้นทาง 5 ( 5 - 1 )= 20 คู่เป็นต้น โดยสรุปแล้วหากมี่จ านวนผู้ใช้ n คนแล้วก็จะได้ n(n - 1 ) คุณค่าหรือเส้นทาง
หน้า 70
• วิวัฒนาการของเทคโนยีสามารถท าให้ผู้ใช้อินเทอร์เน็ตสามารถมีปฏิสัมพันธ์กับการประยุกต์บนอินเทอร์เน็ตผ่านอุปกรณ์เช่น โทรศัพท์มือถือ พีซี แท็บเบล็ต ฯลฯ • ปฏิสัมพันธ์ทั้งอักษร เสียง ภาพนิ่งและภาพเคลื่อนไหว ( facebook , youtube เป็นต้น ) เครือข่ายผสม ( HetNet :heterogeneous network) เป็นเครือข่ายไร้สายเชื่อมโยงเครือข่ายย่อยขนาดต่างกันได้แก่ macrocells , picocells และ / หรือ femtocells ทั้งในและนอกอาคารทั้งบนดินและใต้ดิน ระดับที่ 2 . เครือข่ายผสม ปฏิสัมพันธ์และช่องทางหลากหลาย และโมบายแอป ( HetNet , mobile apps, multimodal and multi channel platforms) Source: Gartner 2010 โมบายแอป • สมาร์ทโฟนและแท็บเบล็ตจะขายพร้อมกับแอปที่ติดตั้งมาด้วย เช่นเว็บเบราเซอร์ อีเมล์ลูกค้า ปฏิทิน โปรแกรมแผนที่ แอปส าหรับสั่งซื้อเพลงหรือสื่ออื่นหรือแอปอื่น • แอปที่มิได้ติดตั้งมาด้วยนั้นผู้ใช้สามารถหาซื้อได้ตั้งแต่ค . ศ . 2008 ปกติจะมาจากผู้ให้บริการระบบปฏิบัติการอยู่แล้วเช่นร้านขงแอปเปิ้ล ( Apple App Store ) ร้านของกูเกิ้ล ( Google Play ) ร้านของวินโดว์ ( Windows Phone Store ) และร้านของแบล็กเบอรี ( BlackBerry App World ) แอปบางตัวก็ฟรีบางตัวก็ต้องซื้อ แหล่งข้อมูล : wikipedia
หน้า 71
• ปฏิสัมพันธ์ของคนในสังคมพึ่งพาดิจิทัล ( อินเทอร์เน็ตกลายเป็นเส้นโลหิตของกิจกรรมในสังคม ) • ธุรกรรมและการสร้างมูลค่าเชิงพาณิชย์อาศัยเครือข่ายอินเทอร์เน็ต • การให้บริการสาธารณชนทั่วไปและกลุ่มผู้ด้อยโอกาสกระทาผ่านอินเทอร์เน็ต 3 . สังคมและเศรษฐกิจดิจิทัล ( Digital Economy and Society ) Global information and communications technology spending , 2012 (http:// digitaltrade.bsa.org)
หน้า 72
8 . การขับเคลื่อนจาก ‘ เศรษฐกิจและสังคมอินเทอร์เน็ต ’ สู่ ‘ เศรษฐกิจและสังคมดิจิทัล ’
หน้า 73
ระหว่างค . ศ . 2009 - 2013 • ผู้ใช้อินเทอร์เน็ตเพิ่มจาก 81 ล้านคนไปเป็น 162 ล้านคน • ผู้ใช้บรอดแบนด์ไร้สายเพิ่มถึง 30 เท่าเทียบกับผู้ใช้บรอดแบนด์ตามสายดังนั้นบรอดแบนด์ไร้สายจึงเป็นกลไกส าคัญที่ผลักดันการเติบโตของอินเทอร์เน็ตในอาเซียน เมื่อเทียบกับระดับสากลกลุ่มอาเซียนยังนับว่าล้าหลังอยู่ • ผู้ใช้อินเทอร์เน็ตต่อประชากร 100 คนทั่วโลกในค . ศ . 2013 ขึ้นไปถึง 40 % ในประเทศพัฒนาแล้วขึ้นไปถึง 78 % และ 32 % ในประเทศกาลังพัฒนา • ส าหรับอาเซียนนั้นผู้ใช้อินเทอร์เน็ตต่อประชากร 100 คนอยู่ที่ 26 % บรอดแบนด์ตามสาย 3.2 % ซึ่งน้อยกว่าค่าเฉลี่ยของโลกที่ 9.4 % ส่วนบรอดแบนด์ไร้สายแม้นจะสูงถึง 30 % แต่ก็ยังไมเท่าค่าเฉลี่ยของโลกที่ 32 % นอกจากนี้ความแตกต่างระหว่างสมาชิกก็ยังสูง • ผู้ใช้อินเทอร์เน็ตต่อประชากร 100 คนในสิงคโปร์อยู่ที่ 73 % ขณะที่เมียนมาร์สูงกว่า 1 % เล็กน้อย อินเทอร์เน็ตในอาเซียน
หน้า 74
• นักเศรษฐศาสตร์เชื่อว่าระดับเศรษฐกิจของประเทศเป็นปัจจัยหนึ่งที่ท าให้เกิดความแตกต่างของจ านวนผู้ใช้อินเทอร์เน็ตในแต่ละประเทศ • หากนามาแสดงบนกราฟ ( 1 ) จีดีพี / ประชากรจะมีเส้นแสดงสหสัมพันธ์กับจ านวนผู้ใช้อินเทอร์เน็ต / ประชากร 100 คน ( 2 ) สมาชิกจับกันเป็น 3 กลุ่มซึ่งเมื่อน ามาเทียบกับการจัดกลุ่มรายได้ของธนาคารโลกก็พบว่าประเทศไทยและอินโดนีเซียอยู่ต ่ากว่าควรเป็นหากนับจากรายได้ขณะที่ ฟิลิปินส์อยู่เหนือกว่าที่ควรเป็นหากนับจากรายได้ • กลุ่มสูงสุดได้แก่สิงคโปร์ บรูไนและมาเลเซียอยู่เหนือเส้น 60 % ของจ านวนผู้ใช้อินเทอร์เน็ต / ประชากร 100 คน • กลุ่มที่สองเวียดนาม ฟิลิปินส์และไทยซึ่งจ านวนผู้ใช้ / ประชาการ 100 คนอยู่ระหว่าง 25 - 60 % • กลุ่มที่สามซึ่งอยู่ล่างสุดได้แก่อินโดนีเซีย ลาว กัมพูชาและเมียนมาร์ซึ่งต ่ากว่า 20 % • เมื่อนามาเทียบตารางรายได้ของธนาคารโลก ( high - income, upper - middle income, lower - middle and low income ) ก็จะพบความกระจ่างมากขึ้นกล่าวคือในกลุ่มที่ 1 มาเลเซียซึ่งเป็น upper - middle income ลอยตัวสูงเข้าไปในจ านวนผู้ใช้อินเทอร์เน็ต / ประช ากร 100 คนเทียบกับบรูไนและสิงคโปร์ • ในทางตรงกันข้ามประเทศไทยซึง่เป็น upper - middle income จับกลุ่มกับเวียดนามและฟิลิปปินส์ซึ่งเป็น lower - middle income • อินโดนีเซียซึ่งเป็น lower - middle income ไปรวมกลุ่มกับ lower income หากนับจ านวนผู้ใช้อินเทอร์เน็ต / ประชากร 100 คน ความสัมพันธ์ระหว่างจ านวนผู้ใช้อินเทอร์เน็ต / ประชากร 100 คนและจีดีพีต่อหัวประชากร
หน้า 75
จ านวนผู้ใช้บรอดแบนด์ต่อประชกร 100 คน ( Broadband Penetration ) • จ านวนผู้ใช้บรอดแบนด์ต่อประชากร 100 คนได้เข้ามาเป็นดัชนีวัดแทนจ านวนผู้ใช้โทรศัพท์ต่อประชากร 100 คนที่เคยใช้ในอดีตและนอกจากนี้บ่อยครั้งก็เริ่มใช้เป็นดัชนีวัดแทนจ านวนผู้ใช้อินเทอร์เน็ตต่อประชากร 100 คนแล้ว • นอกจากสิงคโปร์แล้วประเทศอื่นมีจ านวนผู้ใช้บรอดแบนด์ตามสายอยู่ต ่ากว่าค่าเฉลี่ยสากล • แต่หากดูบรอดแบนด์ไร้สายแล้วประเทศไทย ( 53 % ) และและอินโดนีเซีย ( 36 %) จะอยู่ในกลุ่มเดียวกับสิงคโปร์ที่อยู่เหนือค่าเฉลี่ยของสากลโดยมีเวียดนามและฟิลิปินส์ตามหลังมาอย่างใกล้ชิด • จ านวนผู้ใช้บรอดแบนด์ต่อประชากร 100 คนสูงกว่าจ านวนผู้ใช้อินเทอร์เน็ตต่อประชากร 100 คนในบางประเทศเช่นไทยสิงคโปร์และอินโดนีเซียเพราะมีการใช้ซิมการ์ดหลายใบและการใช้มือถือหลายเครื่องเพื่อการเข้าถึงอินเทอร์เน็ตที่ราคาไม่แพง • หากจะวัดจ านวนผู้ใช้บรอดแบนด์ตามสายกันจริงๆแล้วควรจะดูที่ผู้ใช้ในบ้านหรือธุรกิจขนาดเล็กเพราะจะนิยมต่อเข้าไปเพื่อไปกระจายผ่านไวไฟเร้าเตอร์ให้กับสมาชิกในบ้านหรือในบริษัทอีกทีหนึ่ง หากนับอย่างนี้แล้วจ านวนผู้ใช้ก็อาจเพิ่มขึ้นไปเป็น 4 ถึง 5 เท่าจากตัวเลขที่ปรากฏ Source: TRPC ( 2015 ), Unlocking the Potential of the Internet for the ASEAN Economies
หน้า 76
Malaysian National Broadband Initiative • โครงการบรอดแบนด์แห่งชาติของมาเลเซียเป็นของรัฐที่ออกแบบเพื่อให้ประชาชนได้เข้าถึงอินเทอร์เน็ตความเร็วสูงในราคาที่เป็นไปได้โดยเน้นเขตที่ห่างไกลในชนบทเด็กและผู้ยากไร้ • รัฐบาลประกาศโครงการนี้เมื่อ 24 มีนาคมค . ศ . 2010 โครงการนี้เป็นความร่วมมือระหว่างรัฐกับเอกชน ( public - private partnership ) กล่าวคือ Malaysian Communications and Multimedia Commission กับ Telekom Malaysia . • โครงการนี้เรียกว่า Malaysia's high - speed internet service หรือสั้นๆว่า HSBB ให้ความเร็วระหว่าง 5 ถึง 20 เม็กกะบิต / วินาที • เทคโนโลยีที่ใช้มีทั้ง fixed FTTH, VDSL 2 , wireless High Speed Packet Access และ WiMAX นอกจากนี้ยังอาจใช้ดาวเทียมด้วย Progressing the Australia National Broadband Network (NBN) • บริษัทเอ็นบีเอ็น ( NBN Co ) ประเมินต้นทุนที่ A$ 37.4 พันล้าน การสนับสนุนด้านการเงินมาจากรัฐบาลกลาง A$ 30.4 พันล้านและเอกชนในส่วนที่เหลือ • บริษัทประมาณการว่าจะเริ่มจ่ายผลตอบแทน (dividends) คืนรัฐบาลกลางในปีค . ศ . 2021 และจะจ่ายคืนเงินลงทุนได้หมดในปีค . ศ . 2034 • แผนธุรกิจบ่งว่าผลตอบแทนการลงทุน ( return on investment ) อยู่ที่ 7.1 % โดยคาดการว่ารายได้จะถึง A$ 23.1 พันล้านในปีค . ศ . 2021 . • สัญญาว่าจะให้บรอดแบนด์ความเร็วอย่างต ่า 25 MBps ไปยังอาคารทั้งหลายโดยใช้เทคโนโลยีผสมผสานกัน • ปัจจุบันมีความก้าวหน้าดังนี้ – ต่อไปยังอาคารมากกว่า 1 ล้านแห่งแล้ว – คาดว่าจเข้าถึง 3.1 ล้านอาคารในกันยายน ค . ศ . 2016 – ใช้เทคโนโลยีใหม่ (FTTB, FTTN และ HFC) http://www.nbnco.com.au/ wikipedia FTTB (fiber - to - the - building, - business, or - basement): Fiber reaches the boundary of the building, such as the basement in a multi - dwelling unit, with the final connection to the individual living space being made via alternative mean. FTTN (fiber - to - the - node, - neighborhood ,): Fiber is terminated in a street cabinet, possibly miles away from the customer premises, with the final connections being copper. HFC(Hybrid fiber - coaxial ) is a telecommunications industry term for a broadband network that combines optical fiber and coaxial cable. It has been commonly employed globally by cable television operators since the early 1990 s . ( wikipedia )
หน้า 77
• สิงคโปร์น าหน้าทุกประเทศด้วย 258.3 kbps ต่อหัวประชากร ตามด้วยมาเลเซีย ( 15.6 ) ไทย ( 6.622 ) ฟิลิปปินส์ ( 5.45 ) และเวียดนาม ( 5.150 ) • สิงคโปร์เปิดตลาดโทรคมนาคมทั้งสากลและในประเทศในปีค . ศ . 1997 ส่งผลให้ราคาลดลงและกระตุ้นการใช้กับต่างประเทศเพิ่มจาก 20 ล้านนาทีในกรกฎาคม 1997 ไปเป็น 640 ล้านนาทีในกรกฎาคม 2014 หากรวมการจราจรที่ผ่านด้วยก็จะเป็น 1 , 500 ล้านนาที อุปทานของขนาดช่องสัญญาณสากล ( International Capacity Supply )
หน้า 78
• ราคาบรอดแบนด์แสดงเป็นสัดส่วนขอจีดีพี / หัวประชากรในอ านาจการซื้อที่เท่าเทียมกัน ( ppp : purchasing power parity) • คณะกรรมการบรอดแบนด์ (Broadband Commission) เสนอว่าต้องไม่เกิน 5 % ของจีดีพี / หัวประชากรในเทอมของ ppp ดังนั้นเขมรลาวและเมียนมาร์จึงยังประสบปัญหากาแพงราคาในการเข้าถึงบรอดแบนด์ทาให้เกิดช่องว่าระหว่างประเทศที่ก าลังวางรากฐานเศรษฐกิจอินเทอร์เน็ตกับประเทศที่ก าลังพัฒนาเข้าสู่เศรษฐกิจและสังคมดิจิทัล ราคาบรอดแบนด์ในแต่ละประเทศ
หน้า 79
ระเบียบส านักนายกรัฐมนตรีว่าด้วยคณะกรรมการเตรียมการด้านดิจิทัลเพื่อเสรษฐกิจและสังคมพ . ศ . ๒๕๕๘ ( ราชกิจจานุเบกษาลงวันที่ ๖ มีนาคม ๒๕๕๘ ) คณะกรรมการฯจานวน ๒๔ คนประกอบด้วย ( ๑ ) นายกรัฐมนตรี ประธานกรรมการ ( ๒ ) รองนายกรัฐมนตรีที่ได้รับมอบหมายให้กากับดูแลด้านเศรษฐกิจ กรรมการ ........ ( ๑๑ ) รัฐมนตรีว่การกระทรวงเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร กรรมการ ......... ( ๒๓ ) ปลัดกระทรวงเทคโนโลยีสารสนเทสและการสื่อสาร กรรมการและ เลขานุการ ( ๒๔ ) รองปลัดกระทรวงเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อ กรรมการและ สารที่ได้รับมอบหมาย ผู้ช่วยเลขานุการ อานาจหน้าที่ ( โดยสรุป ) ( ๑ ) จัดทานโยบายและแผนระดับชาติว่าด้วยการพัฒนาดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม ( ๒ ) เสนอแนะคณะรัฐมนตรีการดาเนินการตามนโยบายและแผนฯ ( ๓ ) ติดตามตรวจสอบและประเมินผลการดาเนินการของหน่วยงานของรัฐตามนโยบายและแผนฯ ( ๔ ) เสนอแนะครม . ในการปรับปรุงกฎหมายกฎระเบียบข้อบังคับ ........ การประชุมคณะกรรมการเตรียมการด้านดิจิทัลเพื่อ เศรษฐกิจและสังคม ครั้งที่ 2 / 2558 ( ร่าง ) กรอบยุทธศาสตร์เศรษฐกิจและสังคมดิจิทัล เสาหลัก 5 เสา 1. Hard Infrastructure 2. Soft Infrastructure 3. Service Infrastructure 4. Digital Economy Promotion 5. Digital Society " อุตตม " รมว . ไอซีทียืนยันสานต่อเศรษฐกิจดิจิทัล ( ประชาชาติธุรกิจออนไลน์ , 26 สค 2558 )
หน้า 80
ผลการประชุมคณะกรรมการเตรียมการด้านดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม ครั้งที่ 3 / 2558 วันที่ 15 กรกฎาคม 2558 • การเตรียมการจัดทาแผนพัฒนาดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม ที่ประชุมเห็นชอบให้กระทรวงไอซีทีจัดท าแผนพัฒนาดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมเพื่อน าเสนอคณะรัฐมนตรีพิจารณาให้ความเห็นชอบต่อไป https://www.blognone.com/node/ 65212
หน้า 81
คณะทางานบรอดแบนด์แห่งชาติ ได้มีการเสนอความคืบหน้า 4 เรื่อง ได้แก่ 1. การคัดเลือกผู้เชี่ยวชาญการออกแบบโครงข่ายสื่อสาร บรอดแบนด์แห่งชาติ 2. การเตรียมการประมูลคลื่นความถี่ในกิจการโทรคมนาคม ของ กสทช . ได้นาเสนอแนวทางดาเนินการนาคลื่นความถี่ย่าน 1800 MHz ที่ได้รับคืนจาก DTAC และ CAT ให้แก่ส านักงาน กสทช . ไปก าหนดและจัดสรรคลื่นความถี่ใหม่ ส าหรับการประมูลตามแผนการประมูลของส านักงาน กสทช . โดยส านักงาน กสทช . จะจัดให้มีการรับฟังความคิดเห็นสาธารณะต่อร่างหลักเกณฑ์การประมูลคลื่นความถี่ ช่วง 17 สิงหาคม 2558 เพื่อดาเนินการประมูลคลื่นความถี่ในพฤศจิกายน 2558 3. การเตรียมการด้านปัญหาการพาดสายสื่อสารเพื่อขยายโครงข่ายโทรคมนาคม ( Right of way) ได้มอบหมายให้ TOT และ CAT ร่วมกันเป็นผู้ดาเนินการวางระบบท่อร้อยสายสื่อสารใต้ดิน 4. การเตรียมการด้านบริการโครงข่ายสื่อสารระหว่างประเทศ ( International Gateway) การรวบรวมข้อมูลสินทรัพย์โครงข่ายสื่อสาร ( Passive Infrastructure) อยู่ในระหว่างจัดท าแผนการด าเนินงานซึ่งครอบคลุมเส้นทางเคเบิลใต้น ้า ( Submarine Cable) รูปแบบการลงทุน 5. ตลอดจนแผนการลงทุนเพื่อรองรับความต้องการในอนาคตและมอบ หมายส านักงาน กสทช . กาหนดโครงสร้างราคาและกากับดูแลการ ให้บริการโครงข่ายสื่อสารระหว่างประเทศให้เหมาะสม Hard infrastructure : ผลการประชุมคณะกรรมการเตรียมการด้านดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม ครั้งที่ 3 / 2558 วันที่ 15 กรกฎาคม 2558 Invitation : August 28 to bid for two telecom licences . Submission : September 30 . Call the bids : November 11 and issue the licences on November 20 and 21 . Expected operation : 4 G in February next year. Bidders for ( 4 G) 1800 MHz to be invited soon (Nation, 22 Aug 2015 ) CAT TELECOM plans to file a Bt 6 - billion lawsuit at the Central Administrative Court against the National Broadcasting and Telecommunications Commission, TrueMove , and Digital Phone Co for failing to pay a network rental fee. CAT to sue NBTC and firms for Bt 6 bn (Nation, 31 Aug 2015 ) บริษัทโทรคมนาคมจาก 3 ประเทศได้แก่ Telcotech of Cambodai , Telekom Malaysia Berhad และบริษัทซิมโฟนี คอมมูนิเคชั่นจ ากัด ( มหาชน ) ลงนามเมื่อ 25 พค 2558 ที่พนมเปญ NBTC will press ahead with the plan to auction two licences on the 900 - megahertz spectrum, regardless of TOT's plan to hold on to its part of the spectrum after its concessions expire at the end of this month. NBTC member Prasert Silpiphat said yesterday that the tentative date of the 900 MHz auction was November 12 , one day after the auction of licences on the 1 , 800 MHz spectrum. The original date for the 900 MHz sale was December 15 . Auction of 900 MHz licences to go ahead despite TOT opposition: NBTC member (Nation, 1 Sept 2015 )
หน้า 82
• การเร่งรัดปรับปรุงบริการของภาครัฐไปสู่ Smart Service เพื่ออานวยความสะดวกต่อประชาชนมากที่สุดกล่าวคือการเป็นการให้บริการโดยไม่ต้องแนบส าเนาบัตรประชาชนและส าเนาทะเบียนบ้าน ซึ่งจะมีบริการจากกระทรวงน าร่อง 7 กระทรวงในระยะแรกจานวน 100 บริการก่อนที่จะมีการขยายผลการด าเนินงานไปสู่หน่วยงานอื่นฯ ( แหล่ง : กรมประชาสัมพันธ์ ) • การเตรียมการเรื่องศูนย์ข้อมูลในประเทศ ( Data Center) เพื่อให้เกิดการใช้ทรัพยากรร่วมกัน เพิ่มประสิทธิภาพในการใช้งาน และความคุ้มค่าในการใช้งบประมาณภาครัฐ Service infrastructure: ผลการประชุมคณะกรรมการเตรียมการด้านดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม ครั้งที่ 1 / 2558 วันที่ 1 8 มีนาคม 2558 ฝันเป็นจริง สิ้นปีไม่ต้องใช้ส าเนาบัตรประชาชน - ทะเบียนบ้านติดต่อรัฐ ( ASTV, 5 กค 2558 ) EGA ฟันธงสิ้นปีไม่ต้องใช้ส าเนาบัตรประชาชน - ทะเบียนบ้านติตต่อราชการกับ 7 กระทรวงนาร่องใน 33 หน่วยงาน 121 บริการรับพ . ร . บ . อ านวยความสะดวกฯ ชี้ขณะนี้อยู่ระหว่างการเขียนโปรแกรมให้ระบบเชื่อมโยงกัน ควบคู่การออก กม . ลูก แก้ระเบียบไม่ต้องใช้ส าเนา พร้อมกระตุ้นน าข้อมูลบริการใส่ตู้คีออสก์เพื่ออ านวยความสะดวกตามจุดต่างๆ หวังลดการเดินทางไปหน่วยงานรัฐ EGA เปิดตัว 5 บริการใหม่ล่าสุดคืนความสะดวกให้ประชาชน ( กรมประชาสัมพันธ์ 30 เมษายน 2558 ) ส านักงานรัฐบาลอิเล็กทรอนิกส์ ( องค์การมหาชน ) หรือ EGA แถลงเปิดตัวบริการภาครัฐใหม่ 5 บริการได้แก่ ( 1 ) OHM Book Shelf ประมวลพระราชกรณียกิจพระราชดารัชและพระบรมราโชวาท ( 2 ) Lost Car ในการแจ้งข้อมูลและค้นหาข้อมูลรถที่สูญหาย ( 3 )Doctor Asks เพื่อแพทย์และพยาบาลในการแปลภาษาเพื่อสื่อสารกับผู้ป่วยที่เป็นแรงงานต่างชาติ ( 4 ) G - Chat ออนไลน์เฉพาะหน่วยงานภาครัฐ รองรับการใช้งานได้จากอุปกรณ์มือถือและเครื่องคอมพิวเตอร์ ผู้ใช้งานซึ่งเป็นผู้บริหารและเจ้าหน้ารัฐทุกภาคส่วนสามารถสื่อสารอย่างมีประสิทธิภาพและมีความปลอดภัย ( 5 ) บริการตรวจเช็คสุขภาพทางการเงิน ( เครดิตบูโร ) ประชาชนสามารถเข้าใช้บริการต่างๆ ดังกล่าวได้แล้วตั้งแต่บัดนี้เป็นต้นไป
หน้า 83
• การส่งเสริมการค้าผ่านสื่อดิจิทัลโดยส่งเสริมให้ SMEs ไม่ต่ากว่า 20 , 000 ราย ปรับเปลี่ยนวิธีทาธุรกิจแบบออนไลน์เต็มรูปแบบภายใน 3 ปีและการสร้างธุรกิจใหม่ดิจิทัล ( Digital Entrepreneurs) ไม่น้อยกว่า 300 รายรวมถึงการสร้างคนรุ่นใหม่ที่มีความรู้ด้านการใช้เทคโนโลยีดิจิทัลเพื่อสร้างนวัตกรรมด้านบริการใหม่ธุรกิจใหม่ที่ตลาดต้องการรวมกันไม่ต่ากว่า 1 , 500 ราย Digital economy promotion: ผลการประชุมคณะกรรมการเตรียมการด้านดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม ครั้งที่ 1 / 2558 วันที่ 1 8 มีนาคม 2558 E - bank theft a piece of cake for hackers (Bangkok post, 10 Aug 2015 ) The Central Investigation Bureau is warning customers, banks and third parties such as mobile phone service providers that they are all partly responsible for the vulnerability of e - banking and that their security measures for electronic banking system are unreliable • การผลักดันมาตรการด้าน Cyber Security ในระยะเร่งด่วน โดยเห็นชอบให้หน่วยงานระดับกรมจานวน 252 หน่วยงานเข้าร่วมโครงการระบบตรวจจับและวิเคราะห์การโจมตีผ่านเครือข่าย ( ThaiCERT Government Monitoring System: GMS) ภายในปี 2560 และใช้มาตรฐาน Website Security Standard เพื่อรักษา ความมั่นคงปลอดภัยของเว็บไซต์และแต่งตั้งคณะ ทางานพิจารณาให้ความเห็นต่อ ICANN ในการ สนับสนุนหรือคัดค้านค าขอจดชื่อโดเมนที่ส าคัญ ของประเทศไทยโดยมอบหมายให้ ETDA ทาหน้า ที่ฝ่ายเลขานุการ NSC to probe state website hacking claim by Tunisian (Nation, 26 Aug 2015 ) THE NATIONAL Security Council (NSC) is looking to see if a Tunisia - based Islamic group is really behind the recent hacking of several state websites in Thailand . 26 สค 2558 2554
หน้า 84
• การนาเทคโนโลยีดิจิทัลมาประยุกต์ใช้เพื่อส่งเสริมการเรียนรู้ตลอดชีวิต โดยมุ่งเน้นที่กลุ่มผู้ด้อยโอกาส เพื่อแก้ไขปัญหาด้านความเหลื่อมล้าในการเข้าถึงการศึกษาและการเรียนรู้ รวมทั้งจัดเตรียมการพัฒนาระบบการเรียนรู้ตลอดชีวิตแบบเปิด Massive Open Online Course (MOOC) ตัวอย่าง รร . ตชด . ความบกพร่องทางการเขียน ปัญหาการเขียนอักษร Digital society: ผลการประชุมคณะกรรมการเตรียมการด้านดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม ครั้งที่ 1 / 2558 วันที่ 1 8 มีนาคม 2558 สถาปัตยกรรมระบบ MOOC บริการถ่ายทอดการสื่อสารแปลงเสียงพูดเป็นข้อความ (http://www.ttrs.or.th/)
หน้า 85
ระดับที่ 1 .Interconnectivity and interoperability • Different propriety networks become IP based and interconnected • System platforms talk to each other and become interoperable • Content and interactions pass through different platforms ระดับที่ 2 . Multi - modal Platforms • More ‘things’ coming online and the internet becoming truly ubiquitous (e.g. M 2 M, HetNet ( heterogeneous network ) , IoT ) • Convergence of various modes of user interface interaction (e.g. video, audio, text and image) • Apps and services become more platforms /network agnostic ระดับที่ 3 .Digital Economy and Society • Digitization of human interaction(i.e. the Internet becoming the life - blood of social activities) • Delivery of public services and inclusion of marginalized groups via the Internet • Transactions and creation of commercial values on IP based networks Source: ISOC’s Unleashing the Potential of The Internet for ASEAN Economies( 2015 ) 1. เศรษฐกิจดิจิทัลมีขอบเขตที่มากกว่า ‘ เศรษฐกิจอินเทอร์เน็ต ( Internet Economy)’ ที่เรารู้จักกันเพราะจะหมายถึงเศรษฐกิจที่ได้รับจากอินเทอร์เน็ตเท่านั้น แต่เศรษฐกิจดิจิทัลจะครอบคลุมเศรษฐกิจและสังคมอันเนื่องจากเทคโนโลยีสารสนเทศและสื่อสาร ( ICT) อื่นด้วย 2. ระบบเศรษฐกิจและสังคมดิจิทัลมีโครงสร้าง 3 ระดับ 9 . สรุป 1 :
หน้า 86
คณะกรรมการเตรียมการด้านดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมจ านวน ๒๔ คนประกอบด้วย ( ๑ ) นายกรัฐมนตรี ประธานกรรมการ ( ๒ ) รองนายกรัฐมนตรีที่ได้รับมอบหมายให้กากับดูแลด้านเศรษฐกิจ กรรมการ ........ ( ๑๑ ) รัฐมนตรีว่การกระทรวงเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร กรรมการ ......... ( ๒๓ ) ปลัดกระทรวงเทคโนโลยีสารสนเทสและการสื่อสาร กรรมการและ เลขานุการ ( ๒๔ ) รองปลัดกระทรวงเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อ กรรมการและ สารที่ได้รับมอบหมาย ผู้ช่วยเลขานุการ อานาจหน้าที่ ( โดยสรุป ) ( ๑ ) จัดทานโยบายและแผนระดับชาติว่าด้วยการพัฒนาดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม ( ๒ ) เสนอแนะคณะรัฐมนตรีการดาเนินการตามนโยบายและแผนฯ ( ๓ ) ติดตามตรวจสอบและประเมินผลการดาเนินการของหน่วยงานของรัฐตามนโยบายและแผนฯ ( ๔ ) เสนอแนะครม . ในการปรับปรุงกฎหมายกฎระเบียบข้อบังคับ ........ การประชุมคณะกรรมการเตรียมการด้านดิจิทัลเพื่อ เศรษฐกิจและสังคม ครั้งที่ 2 / 2558 ( ร่าง ) กรอบยุทธศาสตร์เศรษฐกิจและสังคมดิจิทัล เสาหลัก 5 เสา 1. Hard Infrastructure 2. Soft Infrastructure 3. Service Infrastructure 4. Digital Economy Promotion 5. Digital Society " อุตตม " รมว . ไอซีทียืนยันสานต่อเศรษฐกิจดิจิทัล ( ประชาชาติธุรกิจออนไลน์ , 26 สค 2558 ) 9 . สรุป 2 รัฐบาลมีนโยบายและการปฏิบัติที่จะนาประเทศไทยเข้าสู่สังคมและเศรษฐกิจดิจิทัล
หน้า 87
87 หลักการในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจดิจิทัล 1. ภาคเอกชนจะต้องเป็นผู้น าการพัฒนาด้านเศรษฐกิจและสังคม รัฐเป็นผู้อ านวยความสะดวก ( facilitator) และส่งเสริมสนับสนุน ( promoter ) โดยการสร้างแรงจูงใจแก่เอกชนอย่างเป็นระบบ และปรับปรุงประสิทธิภาพของภาครัฐเอง ด้วยดิจิทัล ให้โปร่งใส และลดคอรัปชั่น 2. คณะกรรมการเศรษฐกิจดิจิทัลแห่งชาติ ที่ชี้น าทิศทางของการพัฒนาให้แก่หน่วยงานทั้งภาคเอกชนและภาครัฐและกาหนดนโยบายสนับสนุนด้านการสร้างแรงจูงใจ ( Incentive) นวัตกรรม ( Innovation) จัดหาตลาดให้แก่เอกชน เพื่อร่วมกันสร้างเศรษฐกิจไทยให้เข้มแข็งและพัฒนาคนไทยที่มีความสามารถ 3. กาหนดนโยบายดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม กาหนดแนวทางการพัฒนาประเทศบนพื้นฐานของการพัฒนา และใช้ประโยชน์จากเทคโนโลยีดิจิทัล ร่วมกันอย่างมีเอกภาพ ที่ต้องอาศัยความร่วมมือร่วมใจ ของหน่วยงานภาครัฐ ภาคเอกชน และภาคประชาสังคม ทุกภาคส่วน ในการขับเคลื่อนให้เกิดสัมฤทธิผล 4. รัฐจะกากับดูแลระบบเทคโนโลยีและสารสนเทศให้มีธรรมาภิบาลและความมั่นคงปลอดภัย รวมทั้งต้องมีการคุ้มครองผู้บริโภคและข้อมูลส่วนบุคคล เพื่อไม่ให้มีการละเมิดกัน 5. รัฐจะปรับปรุงบทบาทอานาจหน้าที่และแนวทางการลงทุนในองค์กรที่เกี่ยวข้อง เช่น องค์กรส่งเสริมเศรษฐกิจดิจิทัล ส่งเสริมธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ และรัฐบาลอิเล็กทรอนิกส์ และการก ากับดูแลกิจการโทรคมนาคมที่เกี่ยวข้อง เพื่อให้เป็นองคาพยพของการทางานเกี่ยวกับเศรษฐกิจดิจิทัลที่เสริมซึ่งกันและกัน 9 . สรุป 3 : http:// www.mict.go.th
หน้า 88
88 เอกสารอ้างอิง 1. TRPC ( 2015 ), Unlocking the Potential of the Internet for the ASEAN Economies ). 2. IDA Singapore( 2015 ) , Infocomm Media 2015 . 3. IDA Singapore( 2012 ), Infocomm Technology Road Map 2012 4. MICT website at http:// www.mict.go.th
หน้า 89
89 จบ
หน้า 90
ภาคผนวก : แผนพัฒนาดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม ที่มา : สานักเลขานุการคณะกรรมการเตรียมการด้านดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม กระทรวงเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร ได้รับความเห็นชอบจากคณะรัฐมนตรี 5 เมษายน 2559
หน้า 91
นโยบายดิจิทัลในต่างประเทศ (Country Plan Year Aspiration)
หน้า 92
บริบทของประเทศไทย ( 1 ): เศรษฐกิจดิจิทัลเป็นหนึ่งในนโยบายการเพิ่มศักยภาพทางเศรษฐกิจของประเทศ ข้อ ๖ . ๑๘ ส่งเสริมภาคเศรษฐกิจดิจิทัลและวางรากฐานของเศรษฐกิจดิจิทัลให้เริ่มขับเคลื่อนได้อย่างจริงจัง ซึ่งจะท าให้ทุกภาคเศรษฐกิจก้าวหน้าไปได้ทันโลกและสามารถแข่งขันในโลกสมัยใหม่ได้ ซึ่งหมายรวมถึงการผลิตและการค้าผลิตภัณฑ์ดิจิทัลโดยตรงทั้งผลิตภัณฑ์ฮาร์ดแวร์ผลิตภัณฑ์ซอฟต์แวร์อุปกรณ์สื่อสารดิจิทัล อุปกรณ์โทรคมนาคมดิจิทัล และการใช้ดิจิทัลรองรับการให้บริการของภาคธุรกิจการเงินและธุรกิจบริการอื่นๆ โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ภาคสื่อสารและบันเทิง ตลอดจนการใช้ดิจิทัลรองรับการผลิตสินค้าอุตสาหกรรมและการพัฒนาเศรษฐกิจสร้างสรรค์ ปรับปรุงบทบาทและภารกิจของหน่วยงานที่รับผิดชอบโดยตรงให้ดูแลและผลักดันงานส าคัญของประเทศชาติในเรื่องนี้ และจะจัดให้มีคณะกรรมการระดับชาติ เพื่อขับเคลื่อนเรื่องนี้อย่างจริงจัง 92 ที่มา : นโยบายรัฐบาล พลเอกประยุทธ์ จันทร์โอชา แถลงต่อสภานิติบัญญัติแห่งชาติ กันยายน พ . ศ . ๒๕๕๗
หน้า 93
บริบทของประเทศไทย ( 2 ): มติ ครม . ให้จัดท าแผนพัฒนาดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม • ค . ร . ม . มีมติเมื่อวันที่ ๓๐ ก . ย . ๒๕๕๘ มอบหมายให้กระทรวงเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสารร่วมกับกระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีจัดท าแผนพัฒนาดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม แทน • แผนแม่บทเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสารของประเทศไทย และให้ยกเลิกมติคณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ ๒๒ มี . ค . ๒๕๕๔ เฉพาะในส่วนที่มอบหมายให้กระทรวงเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสารจัดท าแผนแม่บทเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสารของประเทศไทย จ านวน ๒ ฉบับแต่ละฉบับครอบคลุมระยะเวลา ๕ ปี ในช่วงระยะเวลาของกรอบนโยบาย ICT 2020 ( ๒๕๕๔ – ๒๕๖๓ )
หน้า 94
ดิจิทัลไทยแลนด์ ( Digital Thailand) ประเทศไทยสามารถสร้างสรรค์ และใช้ประโยชน์จากเทคโนโลยีดิจิทัลอย่างเต็มศักยภาพในการพัฒนา โครงสร้างพื้นฐานนวัตกรรมข้อมูลทุนมนุษย์และทรัพยากรอื่นใดเพื่อขับเคลื่อนการพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมของประเทศ ไปสู่ความมั่นคง มั่งคั่ง และยั่งยืน ( ร่าง ) แผนพัฒนาดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม
หน้า 95
ประกอบด้วย 6 ยุทธศาสตร์
หน้า 96
ประกอบด้วย 6 ยุทธศาสตร์
หน้า 97
ประกอบด้วย 6 ยุทธศาสตร์
หน้า 98
กิจกรรมเร่งด่วน 1 ปี 6 เดือน
หน้า 99
กิจกรรมเร่งด่วน 1 ปี 6 เดือน
หน้า 100
จบบริบูรณ์
ข้อความถอดจากไฟล์ต้นฉบับโดยอัตโนมัติ อาจมีข้อผิดพลาด โปรดยึดต้นฉบับของหน่วยงาน