SiamGURU
pdfกฎหมายหน่วยงานรัฐ

กฎกระทรวงแบงสวนราชการ

ก.พ.ร.

ไฟล์ต้นฉบับ

เนื้อหา

หน้า 1

คําถาม คําตอบ ๑ . การจัดโครงสราง Rearrange ทําไดกี่รูปแบบ และตองมีการกําหนดตัวชี้วัดสําหรับการปรับ โครงสรางหรือไม - ทําได ๓ เงื่อนไข ตามมติ ครม. ๙ สิงหาคม ๒๕๖๕ : สวนกลาง / สวนกลางในภูมิภาค / หนวยงานใน ตางประเทศ - การปรับแบบ Rearrange เกิดได ๒ ประเภท ไดแก ๑ ) ยุบเลิก/ยุบรวมกอง จัดบานใหม และมีกองขึ้นใหม (ไมเคยปรากฏในกฎกระทรวงแบงสวนราชการ >> ตองมีการกําหนดตัวชี้วัดเพื่อวัดประสิทธิภาพ จากการปรับโครงสราง ใช Post Audit และ ประเมินความคุมคาตอไป ๒ ) ปรับหนาที่และอํานาจ เพื่อใหสอดคลองกับ บริบท ไมเปลี่ยนชื่อกอง หรือไมกระทบกับ บทบาทภารกิจของกรม >> แกกฎกระทรวงฯ ไมตองอยูภายใตเงื่อนไข Post Audit และ ประเมินความคุมคา ๒ . ขั้นตอนการดําเนินการในแตละรูปแบบของ Rearrange ทําเหมือนกันหรือไม - ดําเนินการในขั้นตอนหลักเหมือนกัน (ตาม ว ๗ / ๖๖ )  ประชุม ๓ ฝาย (สวนราชการ/สกพร./สกพ.)  ประชุมคณะทํางานแบงสวนราชการภายในกรม  ประชุมคณะกรรมการพัฒนาโครงสรางระบบ ราชการของกระทรวง พิจารณาใหความเห็นชอบ  สงรายละเอียดคําขอมายัง สกพร. ตรวจสอบ รางกฎกระทรวงแบงสวนราชการ เปนไปตามมติ คณะกรรมการพัฒนาโครงสรางระบบราชการ ของกระทรวงหรือไม  สกพร. แจงผลการตรวจสอบ >> สกพร. เสนอ ก.พ.ร. เพื่อทราบตอไป  สวนราชการเสนอ รมว. สงรางกฎกระทรวงฯ ไปยังสํานักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาตรวจ พิจารณา ตามขั้นตอนของกฎหมายตอไป คําถาม – คําตอบ การจัดโครงสรางสวนราชการแบบไมเพิ่มจํานวนกอง Rearrange

หน้า 2

คําถาม คําตอบ ๓ . การจัดทําขอมูลประกอบการขอปรับปรุง โครงสรางแบบ Rearrange ตามหลักเกณฑและ แนวทางที่ ก.พ.ร. กําหนด ตองดําเนินการอยางไร - ดําเนินการแบบบทสรุปผูบริหาร ตอบคําถาม ๓ ประเด็น ตาม ว ๗ / ๖๖  สถานการณ ( Scenario) และ/หรือแนวโนม การเปลี่ยนแปลงที่สําคัญ ( Megatrend) ที่ แสดงถึงเหตุผลความจําเปนในการขอปรับ โครงสราง  แสดงใหเห็นถึงการเปลี่ยนแปลงของบทบาทหนาที่ และภารกิจของหนวยงานที่ เปลี่ยนแปลงไป  แสดงใหเห็นถึงผลที่จะเกิดขึ้นจากการปรับปรุง การแบงสวนราชการอยางเปนรูปธรรม - ใชแนวทางตาม Template ที่แนะนํา โดย สามารถ ปรับไดตามความเหมาะสมของประเภทของการขอ ปรับ ปรุง โครงสราง ๔ . การจัดโครงสรางแบบ Rearrange กรณีที่มีการ แยกภารกิจออกจากกองเดิม กองเดิมจะถูกปรับ ลดจากระดับอํานวยการสูง เปนอํานวยการตน หรือไม - การจัดโครงสรางแบบ Rearrange ไมกระทบ จํานวน อํานวยการ สูง / อํานวยการ ตน ที่มีอยูเดิม สวนราชการสามารถคงการกําหนดตําแหนง ประเภทอํานวยการตามจํานวนตําแหนงและ ระดับตําแหนงที่มีอยูเดิม กอนกฎกระทรวงแบง สวนราชการใหมมีผลใชบังคับ - การดําเนินการในสวนของตําแหนงผูอํานวยการกอง ใหดําเนินการตามแนวทางที่ ก.พ. กําหนด (ตาม ว ๑๗ / ๖๕ ) - กรณีสวนราชการมีทั้ง อํานวยการ สูงและ อํานวยการ ตน กองไหนจะเปนระดับใด การ พิจารณาจะตองสอดคลองกับบทบาทภารกิจ หนาที่และอํานาจที่ไดปรับปรุงโครงสรางใหม >> สกพ. จะชวยพิจารณาในขั้นตอนประชุมรวม ๓ ฝาย ๕ . การแกไขกฎกระทรวงแบงสวนราชการใหม สวนราชการระดับกอง ที่เคยใชคําวา “สํานัก” ตองถูกปรับเปนคําวา “กอง” หรือไม - หากสวนราชการใดมีการแกไขกฎกระทรวงแบง สวนราชการ สํานักงาน ก.พ.ร. จะปรับปรุงการ เรียกชื่อสวนราชการระดับกอง จาก “สํานัก” เปน “กอง” เพื่อใหสอดคลองกับถอยคําตามกฎหมาย (พ.ร.บ.ระเบียบบริหารราชการแผนดินฯ) - เดิม การใชคําวา “สํานัก” เพื่อใหมีความแตกตาง กับ “กอง” ที่มีความยุงยากแตกตางกัน มีผลกับ ผูอํานวยการกอง/สํานัก (ระดับซี แตกตางกัน) ภายหลังมีการปรับปรุง พ.ร.บ. ระเบียบ

หน้า 3

คําถาม คําตอบ ขาราชการพลเรือน พ.ศ. ๒๕๕๑ ปรับจากระบบซี เปนระบบแทง ระดับตําแหนงของหัวหนาสวนราชการ ระดับกอง จะแบงเปน อํานวยการสูง / อํานวยการ ตน ดังนั้น คําวา “สํานัก” จึงไมมีควา ม จําเปน ๖ . การขอกําหนด “สวนราชการระดับกลุม” ไดแก กลุมพัฒนาระบบบริหาร /กลุมตรวจสอบภายใน / กลุมวิชาการ ใหปรากฏในกฎกระทรวงแบง สวนราชการ ถือเปนการจัดโครงสรางแบบ Rearrange หรือไม - กรณี กําหนด “กลุมพัฒนาระบบบริหาร” และ “กลุมตรวจสอบภายใน” ใหปรากฏในกฎกระทรวง แบงสวนราชการ (สําหรับกรมที่ยังไมมี) ใหถือเปน แบบ Rearrange เสนอ ก.พ.ร. เพื่อทราบ ในกรณี ที่ไมไดมีการขอจัดตั้งกองเพิ่มใหมรวมอยูดวย - กรณี การขอกําหนดกลุม ในลักษณะ “กลุมวิชาการ” ใหปรากฏในกฎกระทรวงแบงสวนราชการ ซึ่งเปน สวนราชการตามมาตรา ๓๑ วรรคสอง แหง พ.ร.บ. ระเบียบบริหารราชการแผนดินฯ ถือเปน การจัดโครงสรางสวนราชการเพิ่มใหม ใหเสนอ ก.พ.ร. พิจารณา เนื่องจาก ก.พ.ร. ตองพิจารณา ลักษณะภารกิจที่ขอกําหนดเปนกลุมวิชาการ วามี ความเหมาะสมและเหตุผลพิเศษที่จําเปนตอง กําหนดเปนลักษณะกลุม ที่มิใชลักษณะกอง โดยทั่วไปไดหรือไม อยางไร ๗ . การขอยกฐานะ “สวนราชการระดับกลุม” ที่ ปรากฏในกฎกระทรวงแบงสวนราชการ ขึ้นเปน “สวนราชการระดับกอง” ถือเปนการจัด โครงสรางแบบ Rearrange หรือไม การขอยกฐานะ “สวนราชการระดับกลุม” ที่ปรากฏ ในกฎกระทรวงแบงสวนราชการ ใหเปน “สวนราชการ ระดับกอง” ถือเปนการจัดโครงสรางสวนราชการ เพิ่มใหม ใหเสนอ ก.พ.ร. พิจารณา และใหดําเนินการ ตามแนวทางการเสนอขอจัดตั้งสวนราชการเพิ่มใหม โดยมีขอเสนอ One - in, X - out / ถายโอน / X - in, Y - out ๘ . การขอเปลี่ยนชื่อ สํานัก/กอง เพื่อใหสอดคลอง กับภารกิจปจจุบัน กรมสามารถดําเนินการตาม แนวทาง Rearrange ใชหรือไม - การขอเปลี่ยนชื่อ “กอง” ควรมีการวิเคราะหวา เหตุใดตองเปลี่ยน ชื่อกองจะสะทอนบทบาท ภารกิจหลักของกองนั้น - หากสวนราชการ เปลี่ยนชื่อ “กอง” โดยไมเพิ่ม จํานวนกอง ใหสวนราชการดําเนินการตาม แนวทาง Rearrange ๙ . กรณีกรมมีภารกิจที่เพิ่มขึ้น ซึ่งเปนภารกิจตาม กฎหมายใหม หรือเกิดจากการแกไขกฎหมาย หรือมติ ครม. กรมตองการแกไขกฎกระทรวง แบงสวนราชการ สามารถดําเนินการตามแนวทาง Rearrange ไดหรือไม และตองมีการกําหนด - กรณีที่กรมตองการแกไขหนาที่และอํานาจของ กฎกระทรวงแบงสวนราชการ ใหสอดคลองกับ ภารกิจที่เพิ่มขึ้น โดยไมเพิ่มจํานวนกองในภาพรวม สวนราชการดําเนินการตามแนวทาง Rearrange ได - การกําหนดตัวชี้วัดจากการปรับโครงสราง จะเปน การกําหนดตัวชี้วัดเพื่อวัดประสิทธิภาพของ

หน้า 4

คําถาม คําตอบ ตัวชี้วัดอยางไร เฉพาะภารกิจใหมที่เพิ่มขึ้น หรือตองกําหนดภารกิจเดิมดวย โครงสรางหรือภารกิจที่ปรับใหม หากภารกิจเดิม ไมไดกระทบหรือปรับเปลี่ยน ไมมีความจําเปน ตองกําหนด ๑๐ . ตัวชี้วัดของกองจัดตั้งใหม จะตองยึดโยงกับ ตัวชี้วัดเชิงยุทธศาสตรของสวนราชการ ( Strategic KPIs) หรือไม อยางไร - การกําหนดตัวชี้วัดความสําเร็จจากการปรับปรุง โครงสรางการแบงสวนราชการ จะตองสอดคลอง กับภารกิจของกองที่เปลี่ยนไป และสอดคลองกับ ยุทธศาสตรการพัฒนาประเทศ ตลอดจนยุทธศาสตร ในการดําเนินงานของกรม >> T emplate ที่ให เชื่อมโยงภารกิจที่จะขอปรับโครงสราง ตอบการ ขับเคลื่อนทิศทางการพัฒนาประเทศไดอยางไร - ตัวชี้วัดควรสะทอนเหตุผลความจําเปนที่ขอ ปรับปรุงโครงสรางดวย เพื่อใหสามารถแสดงให เห็นวา การปรับโครงสราง สามารถแกปญหา P ain P oint ในการขอปรับปรุงโครงสรางในครั้งนี้ ไดจริงหรือไม ๑๑ . การจัดโครงสรางใหม โดยมีการโยก หรือสลับ ภารกิจงานจากบางกอง ไปอยูในแตละกองที่ เหมาะสม แตไมเพิ่มจํานวนกอง กรณีนี้ถือวา เปนการ Rearrange หรือไม - การปรับปรุงลักษณะนี้ คือการจัดบานใหม จัดภารกิจ ในแตละกองใหมใหมีความเหมาะสม - สามารถวิเคราะหจากปญหาการทํางานที่ผานมา บางภารกิจแตกหลายกอง อาจสงผลตอความลาชา การไมเปนมาตรฐาน และสงผลตอการใหบริการ ที่ไมมีประสิทธิภาพ - หากการจัดภารกิจใหม ไมสงผลใหเพิ่มจํานวนกอง ในภาพรวม ถือเปนการ Rearrange ๑๒ . กรมมีการปรับโครงสราง โดยไมเพิ่มจํานวนกอง และไมเพิ่มอัตรากําลัง แตมีความตองการปรับปรุง ตําแหนงใหมีความเหมาะสมกับการทํางานใน ปจจุบัน สามารถดําเนินการไดอยางไร - เรื่องการกําหนดตําแหนง สามารถขอคําปรึกษา ทาง สกพ. เพิ่มเติมได ในขั้นตอนการประชุม ๓ ฝาย >> เสนอ อ.ก.พ. กระทรวงพิจารณา - การวิเคราะหวาจะใชตําแหนงใดในการทํางาน เบื้องตน ภารกิจตองชัด ภารกิจจําเปนตองใชคน แบบไหน (ตําแหนง / ระดับใด) ๑๓ . กรณีกรมมีการวิเคราะหทบทวนการปรับ โครงสรางแลว พบวา มีทั้ง 2 กรณี คือ Rearrange และเพิ่มกอง กรมสามารถใชแนวทางตา ม Template และเพิ่มประเด็นกรณีจัดตั้งกอง เพิ่มใหม และเสนอคําขอในคราวเดียวกัน ใชหรือไม - การขอกองเพิ่มใหม สามารถนําแนวทาง Template ไปเปนแนวทางได แตตองเพิ่มเติมขอมูลสําคัญ ตามกรณีการขอสวนราชการเพิ่มใหม ตาม ว ๗ / ๖๖ - คําขอการปรับโครงสราง จะพิจารณาในภาพรวม กรณีเปน R earrange คือ การปรับโครงสราง โดยไมเพิ่มจํานวนหนวยงานในภาพรวมของ สวนราชการ (หนวยงานที่ปรากฏในกฎกระทรวง แบงสวนราชการ)

หน้า 5

คําถาม คําตอบ - สวนราชการอาจพิจารณาการปรับโครงสรางเปน Phasing ได ควรดําเนินการที่สามารถปรับไดงาย คลองตัว แบบ R earrange กอน สําหรับภารกิจที่ ตองการเสนอขอตั้งเปนกองเพิ่มใหม ควรทดลอง ทํางานใหมีผลการดําเนินงานชัดเจน เปนรูปธรรม เพื่อนํามาเปน E vidence B ase ในระยะตอไป เมื่อมีความจําเปนอยางยิ่งยวดในการขอจัดตั้งกอง เพิ่มใหม ๑๔ . การจัดโครงสรางแบบ Rearrange กรม สามารถยุบกอง (สวนกลาง) เพื่อไปจัดตั้งเปน ราชการสวนกลางที่ไปตั้งอยูในภูมิภาค (ศูนย/ เขต/พื้นที่/ภาค) ไดหรือไม - ทําไมได กรณี R earrange ตามมติ ครม. ๙ สิงหาคม ๒๕๖๕ ที่ปรับหลักเกณฑใหยืดหยุน มากขึ้น ใหเฉพาะการยุบ “สวนกลางในภูมิภาค” (ที่หมดความจําเปน) มาจัดตั้งเปน กอง (สวนกลาง) ที่เปนภารกิจหลักได - วัตถุประสงค ตองการใหมีสวนกลางในภูมิภาค ลดจํานวนลง เหลือเทาที่จําเปน เพื่อลดความซ้ําซอน ในการบริหารงานเชิงพื้นที่ และหากมีความจําเปน ที่ภารกิจตองดําเนินการในพื้นที่ ควรกําหนดเปน สวนราชการภูมิภาค เพื่อใหสามารถตอบสนอง การแกไขปญหาในพื้นที่ไดอยางรวดเร็ว - การวิเคราะหความเหมาะสมของภารกิจ ที่ไปดําเนินการในพื้นที่ เปนไปตามมติ ครม. ๔ เม ษายน ๒๕๖๐ (ผนวกรวมไวใน ว ๗ / ๖๖ แลว) ๑๕ . การปรับปรุงโครงสราง สามารถนํากองที่จะยุบ ของกรม A ไปเพิ่มกองของกรม B ไดหรือไม - ก.พ.ร. มีมติเห็นชอบ แนวทางการจัดโครงสราง สวนราชการระดับกระทรวง โดยไมเพิ่มจํานวนกอง และไมเพิ่มอัตรากําลังและตําแหนงในภาพรวม ของกระทรวง (Rearrange ระดับกระทรวง) >> สกพร. อยูระหวางจัดทําแนวทางแจงเวียนสวนราชการ - สวนราชการสามารถตัดโอนภารกิจระหวางกรม ภายในกระทรวง เพื่อใหเกิดประสิทธิภาพในการ ทํางาน หรือการทบทวนภารกิจ (จัดบาน) ในระดับ กระทรวง ภารกิจใดหมดความจําเปน สามารถยุบเลิกได ขณะที่กรมที่มีขนาดเล็กและมีความจําเปนตองมี ภารกิจใหมเพิ่มขึ้น ๑๖ . ระยะเวลาในการดําเนินการปรับปรุงโครงสราง แบบ Rearrange การปรับปรุงโครงสรางจะเร็ว หรือชา ขึ้นกับปจจัยหลัก คือ นโยบายที่ชัดเจนของผูบริหารสวนราชการ ในการปรับปรุง และขอมูลสําคัญที่นํามาประกอบ ในการวิเคราะหและจัดทําขอมูล

หน้า 6

คําถาม คําตอบ ๑๗ . กรณีขอเปลี่ยนชื่อกองหรือปรับเปลี่ยนอํานาจ หนาที่ของกองในกฎกระทรวงแบงสวนราชการ ตองดําเนินการตามหลักเกณฑขั้นตอน R earrange หรือไม - การเปลี่ยนชื่อ “กอง” โดยไมเพิ่มจํานวนกอง หรือ ปรับเปลี่ยนอํานาจหนาที่กอง ใหสวนราชการ ดําเนินการตามแนวทาง R earrange - การเปลี่ยนชื่อกองตองมีการวิเคราะห เหตุผล ความจําเปนวาเหตุใดตองเปลี่ยน และชื่อกองใหม จะตองสะทอนบทบาทภารกิจหลักของกองนั้น ๑๘ . สวนราชการที่ปรับปรุงโครงสรางแบบ R earrange หากตองการปรับโครงสรางอีกครั้ง ตองเวนระยะเวลากี่ป - การปรับปรุงโครงสรางแบบ R earrange สามารถ ดําเนินการไดเปนระยะ เมื่อมีการประกาศใช กฎกระทรวงแบงสวนราชการใหมแลว สวนราชการ ควรทดลองปฏิบัติราชการตามที่ไดปรับปรุง โครงสรางใหมกอน เพื่อใหเห็นปญหาอุปสรรค ที่เกิดขึ้น และตองประเมินผล ตามตัวชี้วัดของการ ปรับปรุงโครงสราง เพื่อนําไปสูการ R earrange ใหม - การปรับปรุงโครงสรางแบบ ขอจัดตั้งกองเพิ่มใหม สวนราชการตองผานการประเมินผลสัมฤทธิ์และ ความคุมคาใหเรียบรอยกอน จึงจะขอปรับ โครงสรางใหมไดอีกครั้ง โดยการประเมินความ คุมคา กําหนดใหประเมินภายใน ๓ - ๕ ป รวมถึง การขอจัดตั้งกองเพิ่มใหม สวนราชการตองมีการ เตรียมขอมูล เก็บขอมูลผลการดําเนินงาน เหตุผล ความจําเปนอยางยิ่งที่ตองเพิ่มหนวยงาน ๑๙ . การปรับปรุงภารกิจ หนาที่และอํานาจใหม ทําใหชื่อกรม (เดิม) ไมสะทอนถึงการดําเนิน ภารกิจที่ชัดเจน จะตองเปลี่ยนชื่อกรมหรือไม และการเปลี่ยนชื่อกรมตองดําเนินการอยางไร - การตั้งชื่อกรม/กอง จะตองสะทอนภารกิจหลัก ของสวนราชการนั้น หากการตั้งชื่อกรม/กอง ไมสะทอน หรือไมครอบคลุมภารกิจหลักสวนราชการ ควรพิจารณาปรับเปลี่ยนชื่อเพื่อใหสอดคลอง กับภารกิจหลัก - การปรับเปลี่ยนชื่อกรม/กองตองมีเหตุผล ความจําเปนในการปรับเปลี่ยน โดยชื่อใหมจะตอง สะทอนภารกิจหลักของกรม/กองนั้น โดยตองเขา สูกระบวนการพิจารณาตาม ว ๗ / ๖๖ - การเปลี่ยนชื่อกรมจะตองจัดทํา (ราง) พระราชกฤษฎีกา เปลี่ยนชื่อกรมดวย ๒๐ . การ Phasing การปรับปรุงโครงสราง โดยเริ่ม R earrange ใหสําเร็จกอน แลวจึงขอกองเพิ่มใหม ขอตัวอยางที่ดําเนินการแลว - ควรทํา รูปแบบ R earrange เปนอันดับแรก เนื่องจากการขอกองเพิ่มใหมตองมีการทดลอง ดําเนินงาน เก็บขอมูลสถิติ ปริมาณงาน แสดงผลลัพธ ในเชิงประจักษจากการดําเนินภารกิจของกองที่จะ ขอเพิ่มใหม โดยจะตองนําขอมูลเหลานั้นมา

หน้า 7

คําถาม คําตอบ สะทอนเปนตัวชี้วัดความสําเร็จ เพื่อใหเห็น ความสําคัญของภารกิจวามีความเหมาะสมในการ จัดตั้ง เนื่องจากการเพิ่มสวนราชการจะกระทบ กับภาระงบประมาณภาครัฐในระยะยาว - การขอกองเพิ่มใหมตองมีเหตุผลความจําเปนอยางยิ่ง และตองมีตัวชี้วัดที่สะทอน O utcome และ I mpact เพื่อสะทอนความคุมคาและประโยชนที่ ประชาชนจะไดรับ ๒๑ . สํานักงาน ก.พ.ร. จะจัดคลินิกใหคําปรึกษา สําหรับการปรับปรุงโครงสรางแบบจัดตั้ง หนวยงานเพิ่มใหมหรือไม - ในระยะแรกของการจัดคลินิกใหคําปรึกษาการ ปรุงโครงสรางสวนราชการจะจัดกรณี R earrange กอน หากตองการหารือกรณีจัดตั้งหนวยงานเพิ่ม ใหมใหประสานเจาหนาที่ D esk O fficer โดยตรง - ในระยะถัดไปจะเปนการแลกเปลี่ยนเรียนรูการ จัดทํา R earrange ระดับกระทรวง กรณีตัวอยาง กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดลอม

ข้อความถอดจากไฟล์ต้นฉบับโดยอัตโนมัติ อาจมีข้อผิดพลาด โปรดยึดต้นฉบับของหน่วยงาน